Jeýms Uebb älemde iň gadymy bolmaga dalaş edýän 5 sany galaktikany tapdy

  • 29.11.2024 19:46
  • 4.1k+

“Jeýms Uebb” kosmos teleskopy (JWST), alymlaryň pikirine görä, älemde iň irki bolmagy mümkin diýip hasaplanmaga  dalaşgär bäş sany galaktikany tapdy. Olar häzir hem Uly partlamadan  200 million ýyl geçendäki bolşy ýaly ýaly görünýär diýip, Space.com habar berýär.

Bu obýektleriň ýagtylygy Ýere 13,6 milliard ýylda gelip ýetipdir, ýöne älemiň giňelmegi sebäpli indi olar 34 milliard ýagtylyk ýyly uzakda ýerleşýär. Barlag GLIMPSE taslamasynyň çäklerinde geçirildi.
Galaktikalaryň ýüze çykarylmagy Abell S1063 galaktika klasterini öçügsi ýagtylygy güýçlendirmek üçin ulanýan grawitasiýa linzasy hadysasy arkaly mümkin boldy.
Takyk derňew üçin alymlar spektroskopiki barlaglary geçirmegi meýilleşdirýärler, ýöne mundan beýläkki açyşlar ep-esli wagt talap eder. Tehas uniwersitetinden toparyň ýolbaşçysy Wasiliý Kokorew has ir ýüze çykan we öçügsi galaktikalary JWST arkaly 450 sagatlap gözegçilik edende tapyp boljakdygyny düşündirdi (GLIMPSE taslamasynyň bary-ýogy 150 sagat wagty bardy).

“Şeýlelikde, nazary taýdan, hawa, has ir we has uzak galaktikalar hem tapylyp bilner. Emma olar juda öçügsi we kiçi görner, netijede, olary tapmak gaty kyn bolýar" – diýip, ol sözüni jemledi.


24.03.2026 16:50
1.5k+

LEGO 32 gektar meýdanda äpet Gün energiýa parkyny döredýär: ol ýerde 30 700 panel oturdylar

LEGO Group kompaniýasy Wirjiniýa ştatynyň (ABŞ) Çesterfild okrugynda öz hususy Gün elektrostansiýasy bolan önümçilik toplumyny gurýar. Taslama 32 gektar meýdany tutýan Gün energiýa parkyny döretmegi göz öňünde tutýar diýip, Interesting Engineering habar berýär...

23.03.2026 13:40
3.3k+

Nemes matematigi 60 ýyllyk meseläniň çözgüdi üçin Abel baýragyny aldy

Nemes matematigi Gerd Faltings 1983-nji ýylda öňe sürlen Mordell çaklamasynyň subutnamasy üçin 2026-njy ýylyň Abel baýragynyň eýesi boldy. Bu barada «New Scientist» neşiri habar berýär. Bu çaklama 1922-nji ýylda Luis Mordell tarapyndan düzülipdi...

23.03.2026 09:29
5.1k+

Panamada iň ownuk ýaprakly agaç tapyldy: görnüş derrew ýitmek howpy astynda diýlip yglan edildi

Smitson institutynyň botanikleri Panamada Clusia nanophylla atly täze agaç görnüşini resmi taýdan beýan etdiler. Bu ösümligiň taryhy 2000-nji ýylda Serro-Kolorado daglyk sebitinden başlandy, ýöne bilermenleriň onuň özboluşlylygyny tassyklamagy üçin 25 ýyl gerek boldy...

22.03.2026 15:08
2.5k+

Marsda ilkinji gezek ýakut we sapfir emele getirýän mineral tapyldy

"Perseverance" mars apparaty Marsda ilkinji gezek korundyň — Ýer ýüzünde ýakut (rubin) we sapfirleriň emele gelmegine sebäp bolýan mineralyň spektral alamatlaryny ýüze çykardy. Bu yzlar Ýezero krateriniň gyrasyndaky dag jynslarynda tapyldy...