Russiýa Ylymlar akademiýasynyň Sibir bölüminiň Arheologiýa we etnografiýa instituty Altaý Respublikasynyň Koş-Agaç sebitinde ýerleşýän Ýelangaş jülgesiniň petrogliflerine onlaýn syýahat etdi. Bu barada asfera.info ýazýar.
Müňlerçe ýyl bäri döredilen 30 müňe golaý surat bu sebitiň gaýalaryny şekillendirýär.
“Ilkinji figuralar bürünç eýýamynda döredilipdi. Olaryň arasynda tigirli ulaglaryň şekilleri ünsi özüne çekýär. Ýelangaş jülgesinde Merkezi Aziýa mahsus görnüşde oýulan arabalaryň köp petrogliflerini tapyp bilersiňiz: olaryň gapdallarynda tigirler we atlar şekillendirilip, gaýanyň ýüzüne çekilipdir. Şeýle-de bu ýerde erkek we aýal jübütleriň şekilleri bar, olar beýle suratlar üçin seýrek bolan arabalarda “hereket edýär” - adatça, şol wagt diňe ulag hökmünde bir araba bar” diýip, taryh ylymlarynyň kandidaty, SB RAS atom energiýasy institutynyň uly gözlegçisi Dmitriý Çeremisin aýtdy.
Irki demir asyry “sugun daşy” stilinde keýik petroglifleri bilen aňladylýar. Şekillendirilen haýwanlaryň arkalaryna atylan uly şahlary we uzyn dodaklary bar. Orta asyr suratlarynda çapyksuwarlaryň at üstündäki we aw pursatlary görkezilýär.
Has soňraky - orta asyr gadymy türki döwürlerinde howlularyň, çopanlaryň, atlaryň we goýun sürüleriniň şekilleri bar. Mundan başga-da, milli eşikli zenanlar suratlandyrylýar.
Petroglifler Çuýsk traktynyň gurluşygy wagtynda inžener Mihail Breşinskiý tarapyndan tapyldy. Ýadygärlikde işjeň gözlegler 1960-njy ýyllaryň aýagyndan 1980-nji ýyllaryň ortalaryna çenli SSSR Ylymlar akademiýasynyň akademigi A.P.Okladnikowanyň ýolbaşçylygyndaky Taryh, Filologiýa we Filosofiýa institutynyň hünärmenleri tarapyndan geçirildi.
Wirtual syýahatyň döredilmegi “Ylym we tehnologiýanyň meşhurlygy” federal taslamasynyň goldawy netijesinde mümkin boldy. Syýahat oňa gatnaşýanlaryň köpüsi üçin elýeterli bolmadyk uzak ýerde ýerleşýän ýadygärligi öwrenmäge mümkinçilik berýär.
Ozal institut Denisowanlaryň, Neandertallaryň we häzirki zaman adamlaryň ýaşaýan Altaýdaky gorkunç gowaklaryna wirtual gezelenç edipdi diýip, rbc.ru ýazýar.
