Türkiýede V asyra degişli adaty bolmadyk tumar tapyldy

  • 19.11.2024 11:47
  • 4.4k+

Gadymy Adrianopolis şäherinde (Türkiye) geçirilen gazuw-agtaryş işleri wagtynda arheologlar V asyra degişli tumar tapdylar. Artefaktyň ýüzünde Süleýman pygamberiň şeýtany naýza bilen parçalaýan pursady şekillendirilýär diýip, Arkeonews ýazýar.

Tumar Wizantiýanyň irki döwründe ýasalypdyr. Onuň bir tarapynda: "Rebbimiz ýamanlygy ýeňdi" diýen ýazgy bar. Beýleki tarapynda Ezraýyl, Jebraýyl, Mikail we Israfil ýaly perişdeleriň atlary bar.
Barlaglaryň ýolbaşçysy, dosent Ersin Çelikbaş tapyndylaryň sebit üçin özboluşlydygyny aýtdy. Bu dünýäde tapylan şeýle tumarlaryň ikinjisidir, birinjisi Ierusalimden tapyldy. Kulonda şekillendirilen Süleýman üç esasy monoteist dinleriň hemmesinde hormatlanýar. Iudaizmde we hristiançylykda ol patyşa we akyldar, yslamda bolsa pygamber we hökümdar hasaplanýar.
Tumaryň döredilen senesi ýazgylar we stratigrafiki derňewler esasynda kesgitlendi. Arheologlar şeýle tapyndylaryň Anadolynyň dini we medeni taryhy baradaky bilimleri ep-esli giňeldip biljekdigini nygtaýarlar. Hususan-da, taryhçylar bu tapyndynyň giçki halkolit döwrüniň iri ilatly ýeri bolan Adrianopolisiň harby taryhy, Rim hökümdarlygy we Wizantiýanyň irki döwri bilen baglanyşyklydygyny bellediler. Ozal bu ýerde Rim we Wizantiýa atlylarynyň bardygyny görkezýän subutnamalar tapyldy. Süleýman pygamber goşun serkerdesi bolup, goragçy hökmünde hormat goýlupdyr. Megerem, onuň keşbiniň harby maksatlar üçin ulanylmagy şu sebäpli bolsa gerek.


23.03.2026 16:47
6.8k+

«Göribiň gözi çyksyn!»: Türkiýedäki 1500 ýyllyk mozaikadan şeýle ýazgy tapyldy

Türkiýäniň Ortaýer deňziniň kenaryndaky gadymy Siedra şäherinde arheologlar takmynan 1500 ýyllyk, gowy saklanan we gadymy grek dilinde degişmeli ýazgylar ýazylan mozaikany tapdylar. Onuň ýüzünde «Göribiň gözi çyksyn...

22.03.2026 03:03
2.5k+

Patyşalar jülgesinde syýahatçylaryň iki müň ýyl öň galdyran ýazgylary tapyldy

Müsüriň Patyşalar jülgesinde barlagçylar takmynan iki müň ýyl ozal syýahatçylar tarapyndan galdyrylan gadymy diwar ýazgylaryny tapdylar. Hindi dillerindäki bu ýazgylary biziň eýýamymyzyň I–III asyrlaryna degişli diýip hasaplaýarlar...

15.03.2026 00:09
6.9k+

Türkiýede ilat has çalt garraýar: garrylaryň sany 9,5 mln adamdan geçdi

Türkiýede 65 we ondan uly ýaşly adamlar indi ilatyň 11,1%-ini düzýär. «Turkstat-yň» berýän maglumatlaryna görä, bu görkeziji 2020-nji ýyldaky 9,5% bilen deňeşdirilende ep-esli ýokarlandy. Türkiýe garry ilatyň paýy boýunça dünýäniň 194 ýurdunyň arasynda 75-nji orunda durýar...

11.03.2026 14:45
5.7k+

2000 ýaşly Bagdat batareýasy häzir hem işleýän bolup çykdy

Käwagt bir ownujak närse tutuş bir döwür baradaky düşünjäni üýtgedip bilýär. Arheologlaryň we inženerleriň arasynda bir asyra golaý wagt bäri çekeleşiklere sebäp bolup gelýän, «Bagdat batareýasy» ady bilen meşhur bolan syrly tapyndy bilen hem hut şeýle ýagdaý ýüze çykdy...