Merkuriýniň üstünden kükürt, alýuminiý we kaliý tapyldy

  • 28.10.2024 11:03
  • 3k+

BepiColombo missiýasynyň MPO apparatyna oturdylan MGNS rus neýtron spektrometri Merkuriýniň üstünde kükürdiň, alýuminiýniň we kaliýniň bardygynyň yzlaryny tapdy. Bu barada Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Kosmos barlaglary institutynyň (IKI) uly ylmy işgäri Aleksandr Kozyrewiň sözlerine salgylanýan TASS habar berdi.

“Guralymyzyň esasy wezipelerinden biri - Merkuriýde suwuň toplanyp biläýjek ýerlerini gözlemek we planetanyň global himiki kartasyny döretmekdir. Bu planeta dört golaýlaşmanyň dowamynda eýýäm bu görnüşdäki ilkinji spektroskopiki ölçegleri amala aşyrdyk. Bu gysga möhletli ölçegler Merkuriýde kükürdiň, alýuminiýniň we kaliýniň bardygyny görkezdi, olaryň deňeşdirmeleri, adatça, Messenger gözlegindäki GRS guralynyň öňki ölçeglerine laýyk gelýär "- diýip, Kozyrew XV Moskwa Gün ulgamlarynyň barlagy ylmy maslahatynda aýtdy.

Alym bu üstünlikli ölçemeleriň rus enjamynyň işleýşini we Merkuriýniň üstünde bar bolan maddalaryň global kartasyny düzmekde ulanmak mümkinçiligini tassyklandygyny düşündirdi.
Hünärmeniň sözlerine görä, MPO zondy 2027-nji ýylyň başynda Merkuriýniň töweregindäki durnukly orbita gireninden soň, ilkinji aýlarda zerur maglumatlary ýygnamaga başlar. Bu deslap yglan edilen möhletlerden bir ýyl soň bolýar. Gijä goýulmagy maý aýynda missiýanyň hereketlendirijileriniň işleýşi bilen bagly ýüze çykan kynçylyklar sebäplidir.
BepiColombo programmasy ESA bilen JAXA-nyň bilelikdäki tagallasy bilen 2008-nji ýyldan bäri işleýär. Missiýanyň dowamynda Merkuriýe iki orbital apparat - MPO we MMO eltilmeli, olaryň wezipesi Güne iň ýakyn planetany we onuň töweregindäki giňişligi, şol sanda Merkuriýniň Ýerden görünmeýän tarapyny öwrenmek bolar.
BepiColombo-nyň iki enjamynda oturdylan birnäçe ylmy gural rus hünärmenleriniň gatnaşmagynda işlenip düzüldi. Hususan-da, olar iki neýtron spektrometrden ybarat MGNS gurnamasyny döretdiler. Olar alymlara Merkuriýniň polýuslarynda ýerleşýän kraterlerde suwuň we beýleki uçýan maddalaryň bardygyna ýa-da ýokdugyna düşünmäge we Gün ulgamynyň ilkinji planetasyna olaryň haýsy ýol bilen düşendiklerini açmaga kömek eder.


05.01.2026 08:32
3.1k+

Ak maýanyň ýolunyň merkezinde Saturn ölçegindäki «sergezdan planeta» tapyldy

Halkara astronomlar topary Ak maýanyň ýolunyň merkezinde, Ýerden takmynan 9,9 müň ýagtylyk ýyly uzaklygynda ilkinji gezek uly «sergezdan planetany» (planet-izgoý) tapdylar. Ol ölçegi boýunça Saturn bilen deňeşdirerlikdir...

04.01.2026 12:12
5.3k+

Science žurnaly 2025-nji ýylyň on sany esasy ylmy üstünligini aýtdy

Abraýly Science ylmy žurnalynyň redaksiýasy 2025-nji ýylda gazanylan möhüm 10 sany ylmy üstünligiň sanawyny düzmek bilen bu ýyly jemledi. 1. Gaýtadan dikeldilýän energetika Bu gezek neşir reýtingiň başynda gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleriniň – Günüň, ýeliň we gidroenergetikanyň ulanylyşynyň çalt depginde ösüşini ýerleşdirdi...

03.01.2026 23:21
3.9k+

1972-nji ýyldan bäri ilkinji gezek: NASA fewralda Aýa ilkinji ekipažly uçuşy meýilleşdirýär

NASA şu ýylyň fewralynda Artemis II missiýasyny uçurmagy meýilleşdirýär. Bu 1972-nji ýyldan bäri Ýere golaý orbitadan daşary ilkinji ekipažly uçuş bolar. Dört astronawt Aýyň daşyndan aýlanyp, gonmazdan Ýere gaýdyp geler...

31.12.2025 08:50
6.3k+

Ýewropa kosmos agentligi 2025-nji ýylyň iň gowy suratlaryny görkezdi

Ýewropa kosmos agentligi (ESA) guramanyň esasy taslamalaryny we ylmy barlaglaryny özünde jemleýän 2025-nji ýylyň iň gowy suratlarynyň ýygyndysyny hödürledi. Çap edilen kadrlaryň arasynda Germaniýadaky LUNA desgasynda astronawtlaryň türgenleşik pursatlary bar...