Merkuriýniň üstünden kükürt, alýuminiý we kaliý tapyldy

  • 28.10.2024 11:03
  • 3k+

BepiColombo missiýasynyň MPO apparatyna oturdylan MGNS rus neýtron spektrometri Merkuriýniň üstünde kükürdiň, alýuminiýniň we kaliýniň bardygynyň yzlaryny tapdy. Bu barada Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Kosmos barlaglary institutynyň (IKI) uly ylmy işgäri Aleksandr Kozyrewiň sözlerine salgylanýan TASS habar berdi.

“Guralymyzyň esasy wezipelerinden biri - Merkuriýde suwuň toplanyp biläýjek ýerlerini gözlemek we planetanyň global himiki kartasyny döretmekdir. Bu planeta dört golaýlaşmanyň dowamynda eýýäm bu görnüşdäki ilkinji spektroskopiki ölçegleri amala aşyrdyk. Bu gysga möhletli ölçegler Merkuriýde kükürdiň, alýuminiýniň we kaliýniň bardygyny görkezdi, olaryň deňeşdirmeleri, adatça, Messenger gözlegindäki GRS guralynyň öňki ölçeglerine laýyk gelýär "- diýip, Kozyrew XV Moskwa Gün ulgamlarynyň barlagy ylmy maslahatynda aýtdy.

Alym bu üstünlikli ölçemeleriň rus enjamynyň işleýşini we Merkuriýniň üstünde bar bolan maddalaryň global kartasyny düzmekde ulanmak mümkinçiligini tassyklandygyny düşündirdi.
Hünärmeniň sözlerine görä, MPO zondy 2027-nji ýylyň başynda Merkuriýniň töweregindäki durnukly orbita gireninden soň, ilkinji aýlarda zerur maglumatlary ýygnamaga başlar. Bu deslap yglan edilen möhletlerden bir ýyl soň bolýar. Gijä goýulmagy maý aýynda missiýanyň hereketlendirijileriniň işleýşi bilen bagly ýüze çykan kynçylyklar sebäplidir.
BepiColombo programmasy ESA bilen JAXA-nyň bilelikdäki tagallasy bilen 2008-nji ýyldan bäri işleýär. Missiýanyň dowamynda Merkuriýe iki orbital apparat - MPO we MMO eltilmeli, olaryň wezipesi Güne iň ýakyn planetany we onuň töweregindäki giňişligi, şol sanda Merkuriýniň Ýerden görünmeýän tarapyny öwrenmek bolar.
BepiColombo-nyň iki enjamynda oturdylan birnäçe ylmy gural rus hünärmenleriniň gatnaşmagynda işlenip düzüldi. Hususan-da, olar iki neýtron spektrometrden ybarat MGNS gurnamasyny döretdiler. Olar alymlara Merkuriýniň polýuslarynda ýerleşýän kraterlerde suwuň we beýleki uçýan maddalaryň bardygyna ýa-da ýokdugyna düşünmäge we Gün ulgamynyň ilkinji planetasyna olaryň haýsy ýol bilen düşendiklerini açmaga kömek eder.


düýn 21:30
3.4k+

Hytaýda Nils Bor bilen Eýnşteýniň arasyndaky belli jedel tejribede çözüldi

Hytaý fizikleri Albert Eýnşteýn tarapyndan tas ýüz ýyl ozal öňe sürlen pikir tejribesini iş ýüzüne geçirip, Nils Boruň goşmaçalylyk ýörelgesini tassykladylar. Bu barada Physical Review Letters žurnaly ýazýar. 1927-nji ýylda Solweý kongresinde Eýnşteýn bilen Boruň arasynda jedel döreýär...

07.01.2026 14:07
6k+

Marsdaky Curiosity enjamy planetadan «baýramçylyk otkrytkasyny» iberdi

NASA Marsdaky Curiosity enjamy tarapyndan düşürilen panorama suratyny hödürledi. «Baýramçylyk otkrytkasynda» Geýl kraterindäki Şarp dagynyň eňňitleri şekillendirilýär. Fotosuratda günüň dürli wagtynda düşürilen suratlar birleşdirilýär diýip, Phys...

05.01.2026 08:32
3.5k+

Ak maýanyň ýolunyň merkezinde Saturn ölçegindäki «sergezdan planeta» tapyldy

Halkara astronomlar topary Ak maýanyň ýolunyň merkezinde, Ýerden takmynan 9,9 müň ýagtylyk ýyly uzaklygynda ilkinji gezek uly «sergezdan planetany» (planet-izgoý) tapdylar. Ol ölçegi boýunça Saturn bilen deňeşdirerlikdir...

04.01.2026 12:12
5.7k+

Science žurnaly 2025-nji ýylyň on sany esasy ylmy üstünligini aýtdy

Abraýly Science ylmy žurnalynyň redaksiýasy 2025-nji ýylda gazanylan möhüm 10 sany ylmy üstünligiň sanawyny düzmek bilen bu ýyly jemledi. 1. Gaýtadan dikeldilýän energetika Bu gezek neşir reýtingiň başynda gaýtadan dikeldilýän energiýa çeşmeleriniň – Günüň, ýeliň we gidroenergetikanyň ulanylyşynyň çalt depginde ösüşini ýerleşdirdi...