Suwy arassalamagyň täze usuly: keramiki “wafliler” zäherli maddalaryň 75%-ini ýok edýärler

  • 10.08.2024 11:59
  • 6.9k+

Beýik Britaniýanyň alymlary hapa suwlardan zäherli "hemişelik himiki maddalary" aýyrmak üçin innowasion usuly oýlap tapdylar. Olar hapalanan suwdan birnäçe sagadyň içinde himiki maddalaryň 75%-ini çykaryp bilýän keramiki gözenekleri 3D printerde çap etdiler. Bu gurluşlar netijeliligini ýitirmezden gaýtadan ulanylyp bilner diýip, New Atlas habar berýär.

Senagatda we öý hojalygynda ulanylýan per- we poliftoralkil maddalary (PFAS) saglyga we daşky gurşawa uly howp salýarlar. Täze tehnologiýa, PFAS molekulalary bilen baglanyşýan indiý oksidiniň goşulmagy bilen 3D printerde çap edilen keramiki monolitleri ulanýar. Birnäçe sagat hapalanan suwa çümdürilen bu monolitler himiki serişdeleri netijeli aýyrýarlar.
Synaglarda keramiki gözenekler üç sagadyň dowamynda perftorooktan kislotasynyň 53%-ini ýok etdiler. Monolitleriň gaýtadan ulanylmagy şol bir wagtyň içinde arassalaýyş netijeliligini 75%-e çenli ýokarlandyrdy.
Alymlar bu keramiki monolitleriň PFAS hapalanmagyna garşy göreşmek üçin täsirli we gaýtadan ulanylýan çözgüt hödürläp, bar bolan suw arassalaýyş ulgamlaryna möhüm goşundy bolup biljekdigine ynanýarlar.


düýn 18:38
4.8k+

Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşynyň içinde 40 mln ýyl ozal gatap galan garynja tapyldy

Fridrih Şiller adyndaky Ýena uniwersitetiniň alymlary ýantar daşynyň içinde 40 million ýyl ozal gatap galan garynjany tapdy. Bu tapyndy meşhur nemes şahyry Iogann Wolfgang fon Gýoteniň kolleksiýasyndaky ýantar daşy öwrenilen wagty ýüze çykaryldy...

düýn 16:25
3.6k+

Kosmonawtlar üçin kir ýuwujy maşyn we duş kabinasy döredilýär

2026-njy ýylyň tomsunda Halkara kosmos stansiýasy (HKS) üçin niýetlenen kir ýuwujy maşynyň prototipiniň ýerüsti synaglaryna başlamak meýilleşdirilýär. Bu barada «Himiýa maşyn gurluşygynyň ylmy-gözleg instituty» paýdarlar jemgyýetiniň geljegi uly taslamalar bölüminiň başlygy Ýewgeniý Uýmanowa salgylanyp, TASS habar berýär...

düýn 14:31
1.8k+

Marsda öň Demirgazyk buzly ummandaky ýaly kän suwuň bolanlygy çaklanylýar

Alymlar Marsyň demirgazyk ýarym şarynda gadymy ummanyň kenar ýakasyny ýatladýan derýa hanalaryna meňzeş gurluşlary tapdylar. Bu barada Live Science neşiri habar berýär. Bern uniwersitetiniň hünärmenleri «ExoMars Trace Gas Orbiter», «Mars Express» we «Mars Reconnaissance Orbiter» orbita apparatlarynyň kameralarynyň kömegi bilen Mariner jülgesini içgin öwrendiler...

26.01.2026 22:13
3.5k+

Awstraliýanyň gadymy kengurulary 250 kg agrama garamazdan böküp bilipdirler

Alymlar mundan 13–30 müň ýyl ozal Awstraliýada ýaşan äpet kengurularyň 250 kilograma ýetýän agramyna garamazdan, böküp bilendiklerini anykladylar. Deňeşdirmek üçin aýtsak, häzirki döwrüň iň uly gyzyl kengurularynyň agramy 90 kilogramdan geçmeýär...