BMG: 2023-nji ýyl gyzgynlyk, buzlaryň eremegi we howanyň üýtgemegi boýunça rekordlary täzeledi

  • 21.03.2024 11:21
  • 14277
BMG: 2023-nji ýyl gyzgynlyk, buzlaryň eremegi we howanyň üýtgemegi boýunça rekordlary täzeledi

Bütindünýä Meteorologiýa Guramasynyň hasabatyna görä, 2023-nji ýyl gözegçiligiň taryhynda iň yssy ýyl boldy. Ýeriň üstüniň ortaça temperaturasy industrialdan öňki derejeden Selsiý boýunça 1,45 gradus ýokary geçdi diýip, TASS habar berýär.

“Bu gözegçiligiň taryhynda iň yssy onýyllyk boldy” – diýip, gurama belledi.

2023-nji ýylyň iýun aýyndan dekabr aýy aralygyndaky ähli aýlar rekord derejede maýyl boldy, iýul, awgust we sentýabr bolsa aýratyn uly tapawut bilen rekord goýdy.
Gurama global temperaturanyň uzak möhletleýin ýokarlanmagyny atmosferada bug gazlarynyň konsentrasiýasynyň ýokarlanmagy bilen baglanyşdyrýar. 2023-nji ýylda Antarktikada deňiz buzunyň giňişligi gözegçiligiň taryhynda iň pesi boldy. Gyşyň ahyrynda onuň iň uly meýdany geçen rekord ýylyna garanyňda 1 mln inedördül kilometr azdy.
Bütindünýä Meteorologiýa Guramasynyň Baş sekretary Andreýa Seleste Saulo adamzadyň Pariž şertnamasy tarapyndan kesgitlenen Selsiý boýunça 1,5 gradus ýylylyk derejesine hiç haçan şeýle ýakyn bolmandygyny aýdýar. “BMG jemgyýeti dünýä gyzyl howp signalyny iberýär” diýip, ol belledi.
Gurama howanyň üýtgemegine garşy aýgytly hereketlere çagyrýar.
Ýatlap geçsek, Pariž şertnamasyna 2015-nji ýylda gol çekildi. Oňa gatnaşyjy ýurtlar ortaça ýyllyk temperaturanyň ösüşini Selsiý boýunça 1,5 ýa-da 2 gradus derejesinde saklamak üçin geljek onýyllyklarda CO2 žyňyndylaryny meýletin azaltmaga borçlandylar.


04.02.2024 20:49
10650

Howanyň üýtgemegi Arktikanyň suwlarynda täze adalaryň döremegine getirip biler

Daniýanyň Tehniki uniwersitetiniň alymlary howanyň birbada üýtgemeginiň Arktikadaky deňiz landşaftyny üýtgedip, Grenlandiýanyň töwereginde köp sanly täze adalaryň peýda bolmagyna getirip biljekdigini anykladylar...

14.09.2023 17:26
55354

ABŞ uly tebigy betbagtçylyklaryň sany boýunça täze rekord goýdy

Gawaýidäki otly tupan we “Idaliýa” harasaty sebäpli güýçli tolkun ABŞ-nyň 1 mlrd dollardan gowrak ýitgä getiren tebigy betbagtçylyklaryň sany boýunça gynandyryjy rekordy goýmagyna getirdi. Bu barada “Golos Ameriki”...

13.01.2023 07:56
20463

Dünýä ummany 2022-nji ýylda özüne siňdiren ýylylygynyň mukdary boýunça täze rekord goýdy

Klimatologlaryň halkara topary 2022-nji ýylda ummanlaryň ýokarky gatlaklarynda saklanýan ýylylygyň mukdary 255 zettajoul derejesine ýetip, 2020-nji ýyldakydan 10,9 zettajoul köpdür diýen netijä geldiler. Bu iş...

07.11.2022 12:39
11765

ÝUNESKO-nyň sanawyndaky buzluklaryň üçden bir bölegi 2050-nji ýyla çenli eräp gider

ÝUNESKO-nyň Bütindünýä mirasynyň sanawyndaky buzluklaryň üçden bir bölegi 2050-nji ýyla çenli eräp gider diýip, guramanyň hasabatynda aýdylýar. Howanyň üýtgemegine garşy  hernäçe çäreleriň görülýändigine garamazdan...