Alymlar ýakyn on ýylda täze koronawirusyň geljekdigini duýdurdylar

  • 08.07.2020 15:20
  • 20k+

Singapuryň Milli uniwersitetiniň Täze ýokanç keseller maksatnamasynyň müdiri professor Wan Linfiň “The Straits Times” gazetine beren habaryna görä, täze koronawirus epidemiýasy ýakyn on ýylda dünýäni gurşap biler. Bu barada sputniknews.ru habar berýär.
Hünärmen täze kesel, edil COVID-19-da bolşy ýaly, ýene-de haýwandan adama geçer diýip çaklaýar. Alym iň umytsyz çaklama hökmünde, ýokançlygyň ýarganatlardan geçjekdigini aýdýar, sebäbi şeýle bolanda ýokanç asimptomatik usulda, ýagny bilniksiz ýokuşýar. Linf hut ýarganatlaryň bu keseli edil haýwanlara ýokuşdyryşy ýaly, adamlara hem geçirip bilýändigini we olaryň dünýäniň köp jünjeklerinde ýaşamagynyň aýratyn alada döredýändigini nygtaýar.
Şeýle-de bolsa, alym täze koronawirusyň haçan ýüze çykjakdygyny takyk aýdyp bilmedi we bu wirusyň COVID-19 bilen deňeşdireniňde nä derejede howply boljakdygyny düşündirmedi.
Koronawirusyň ýaýrap başlamagy 2019-njy ýylyň dekabrynda Hytaýda bolup geçdi. Kesel SARS-CoV-2-iň öň näbelli bolan ştammyny döredýär. Ýokanç adama pangolinleriň üsti bilen ýarganatlardan geçipdi. Alty aýyň içinde bu ýokaşma bütin dünýä ýaýrady we şol sebäpli Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasy bu ýagdaýy pandemiýa diýip ykrar etdi.
7-nji iýuldaky statistik maglumatlara görä, dünýäde 11,76 milliondan gowrak adam koronawirusdan ejir çekýär. 541 müňden gowrak näsag bu keseliň pidasy boldy.

23.02.2026 18:12
5.2k+

Barlagçylar ýetginjekleriň was-waslygyny süýji içgilerden görýärler

Düzüminde şekeriň mukdary ýokary bolan içgiler bilen ýetginjeklerdäki was-waslyk alamatlarynyň arasynda arabaglanyşyk bar. Muny Bornmut uniwersitetiniň we Beýrutdaky Liwan amerikan uniwersitetiniň alymy doktor Karim Halediň ýolbaşçylygyndaky täze barlag ýüze çykardy diýip, Medical Xpress žurnaly habar berýär...

22.02.2026 17:06
2.1k+

Ýaponiýada Parkinson keselini bejerýän ilkinji derman bölekleýin tassyklanyldy

Ýaponiýada Parkinson keselini bejermek üçin induksirlenen plýuripotent sütün öýjükleri (iPS-öýjükleri) esasynda işlenip düzülen derman serişdesini ulanmaga bölekleýin rugsat berildi. Bu barada Kioto uniwersitetiniň ýanyndaky iPS-öýjüklerini barlamak we ulanmak instituty habar berdi...

18.02.2026 15:44
2.7k+

Rumyniýada derman serişdelerine durnukly 5 müňýyllyk bakteriýa tapyldy

Rumyn alymlary Skerişoara gowagyndan häzirkizaman antibiotiklerine durnukly bolan gadymy bakteriýa ştammyny tapdy. Bu tapyndy barada «Frontiers in Microbiology» ylmy žurnalynda habar berilýär. Psychrobacter SC65A...

16.02.2026 14:19
4k+

Türkmen lukmanlary rak keseliniň öňüni almakda Sloweniýanyň öňdebaryjy tejribesi bilen tanyşdy

Türkmenistanyň Saglygy goraýyş we derman senagaty ministrliginiň hünärmenlerinden ybarat wekiliýet Sloweniýanyň ýatgynyň boýunjygynyň rak keselini irki anyklaýyş we öňüni alyş boýunça öňdebaryjy tejribesini öwrenmek üçin Lýublýana şäherine tanyşlyk saparyny amala aşyrdy...