Alymlar smartfonlaryň ekrany üçin öz-özünden arassalanýan örtügi oýlap tapdylar

  • 01.12.2019 21:01
  • 3.3k+

Alymlar topary smartfonlar üçin öz-özünden arassalanmaga ukyply innowasion örtügi döretdiler.
Alymlar smartfonlaryň ekranyny hapadan we bakteriýadan nädip arassalamalydygy babatdaky meseläni uzak wagt çözüp bilmediler. Olar ekranyň öz düzümine antibakterial serişdeleri goşmakçy boldular, polimer plýonkalary ýelmemekçi boldular. Ýöne hiç biri hem peýda bermedi.
Çykalgany barlagçylaryň halkara topary hödürledi. Olaryň arasynda ITMO Peterburg uniwersitetiniň alymlary hem bardy. Olar öz-özünden hapany itýän we özbaşdak arassalanýan ýörite plýonkany işläp taýýarladylar.
“Ilkinji örtükler biz tarapyndan sink oksidiniň hem-de galaýy oksidiniň esasynda taýýarlanypdy. Biz plýonkanyň berk bolmagy hem-de ýokary derejeli antibakterial alamatlara eýe bolmagy, şonuň bilen birlikde aýnanyň ýüzünde berk saklanmagy üçin, materialyň himiki düzüminiň nädip iş ýüzüne geçirilişini görkezdik” – diýip, himiki ylymlaryň doktory gürrüň berýär.
Adaty bolmadyk plýonkanyň ýogynlygy 200-300 nanometre ýetýär. Organiki goşundylaryň kömegi bilen bolsa ol berk hem-de dykyz bolýar. Bu bolsa telefonyň goşmaça goragyny üpjün edýär.
Şeýle plýonkalaryň önümçiligi beýleki birmeňzeş analoglara garanda, arzan bolýar.
“Ýagtylygyň oňa täsir eden wagtynda organiki birleşmeleri – bakteriýalary, deriň yzyny, barmaklaryň yzlaryny dargadýan işjeň himiki kislorod bölünip çykýar” – diýip ýokary okuw mekdebiniň metbugat gullugynda bellenilýär.
Ýene bir gyzykly zat, alymlaryň açyşlaryny diňe bir smartfonlar üçin däl-de, eýsem lukmançylykda hem ulanmak bolýar.
“Lukmançylykda içki organlaryň ýagdaýyny görmek üçin ýarawsyzyň bedenine goýberilýän süýüm-optiki endoskoplar has giňden ulanylýar. Biz materialymyzy süýüm endoskopynyň ujuna çalmak bilen eksperiment geçirip göreris” – açyşyň awtordaşynyň biri gürrüň berýär.
Netijede, onuň aýtmagyna görä, diňe bir gözegçilik serişdesi emele gelmän, eýsem, serişdeleri, meselem, rak öýjüklerine ýetirmek üçin gurluşlar (olary ýok etmek üçin) hem emele geler.

düýn 18:52
3.7k+

Maksat – çaknyşmazlyk: Starlink hemralary tas her sagat çaknyşykdan gaçyp-gutulmaly bolýar

SpaceX-iň ABŞ-nyň Federal aragatnaşyk komissiýasyna berlen hasabatyna görä, 2025-nji ýylyň iýun aýyndan noýabr aýyna çenli Starlink hemralary beýleki kosmos gämileri we galyndylary bilen çaknyşyklardan gaça durmak üçin 148,696 gezek aýlawly hereket etmäge mejbur boldular...

düýn 12:01
2.1k+

Alymlar rekord derejeli ýylylyk geçirijiligi bolan metal döretdiler

Los-Anjelesdäki Kaliforniýa uniwersitetiniň Samueli inženerçilik mekdebiniň alymlary teta fazasynda (θ-TaN) tantal nitridiniň ýylylyk geçirijiligi metr-kelwinde 1100 watta çenli bolan ýörite görnüşini sintez etdiler...

düýn 11:58
2.4k+

Aýyň arka tarapyndan alnan nusgalarda näbelli material tapyldy

Aýyň arka tarapyndan alnan topragyň Ýere getirilen ilkinji nusgalary täze ylmy açyşlara sebäp boldy. South China Morning Post gazetiniň habaryna görä, hytaýly barlagçylar toprakdan diwarlary ýekeje atom galyňlygynda bolan örän inçe uglerod turbalaryny tapdylar...

düýn 11:53
6.3k+

96 ýylda 9 damja damdy: dünýäniň iň uzak synagy dowam edýär

Dünýäniň iň uzyn barlaghana tejribeleriniň biri Awstraliýada bir asyra golaý wagt bäri dowam edýär. Alymlar onda guýguçdan şepbik damyşyny synlaýarlar. Şepbik diýlip, süýnüjiligi ýokary bolan suwuklyga aýdylýar...