James Webb orbital teleskopy kosmosa iberildi

  • 27.12.2021 23:49
  • 5.8k+

Ariane 5 raketasy James Webb orbital teleskopy bilen Fransuz Gwianasyndaky Kuru kosmodromyndan uçuryldy. Ilkibaşda uçuş 18-nji dekabra meýilleşdirilipdi, ýöne dürli sebäplere görä birnäçe gezek yza süýşürildi diýip, TASS habar berýär.

Soňrak Ariane 5-den teleskoply baş bölegiň aýrylandygy we James Webb-iň orbita çykarylandygy belli boldy.
Şondan soň teleskop dört hepdäniň dowamynda ikinji Lagranž nokadyna, bellenilen ýere tarap hereket eder diýip, Ýewropanyň kosmos agentligi (ÝKA) belleýär. Bu nokat Ýerden Aýa garanda dört esse uzakda, Güne garşy tarapda 1,5 mln km uzaklykda ýerleşýär.
James Webb ABŞ-nyň Aeronawtika we kosmos giňişligini öwrenmek boýunça edarasynyň (NASA), ÝKA-nyň we Kanadanyň kosmos agentliginiň (KKA) bilelikdäki taslamasydyr. SpaceNews amerikan internet portalynyň maglumatlaryna görä, NASA bu taslama 8,8 mlrd dollar, ÝKA raketanyň we uçuşyň bahasy bilen bir hatarda 815 mln dollar, KKA 165 mln dollar maýa goýdy.
Adama Aýda bolmaga mümkinçilik beren “Apollon” maksatnamasynyň ýolbaşçysy Jeýms Uebbiň hormatyna atlandyrylan teleskop orbitada “Habbl” obserwatoriýasynyň ornuny çalşar.
Obserwatoriýada orbita çykarylanlaryň arasynda iň ulusy bolan, 6,5 m diametrli aýna oturdyldy. James Webb Uly partlamadan soň emele gelen Älemde iň gadymy ýyldyzlary we galaktikalary öwrener hem-de ýaşamak üçin oňaýly bolan planetalaryň gözlegi bilen meşgullanar. Onuň ulanylyş möhleti 10 ýyl.


düýn 09:05
1.4k+

Perseverance barlaglary Marsyň öň çygly we maýyl bolandygyny tassyklady

Marsyň ýüzünde geçirilen barlaglar milliardlarça ýyl ozal bu planetanyň öň çaklanylyşy ýaly buz bilen örtülmän, gaýta maýyl we çygly bolandygyny görkezdi. Munuň özi «Nuh eýýamy» diýlip atlandyrylýan döwürde (takmynan 4,1–3,7 mlrd ýyl ozal) Marsda äpet suw howdanlarynyň we derýalaryň bolandygyny çaklamaga doly mümkinçilik berýär...

13.02.2026 13:59
6.5k+

Alymlar: Marsda tapylan gadymy alkanlar planetada öň ýaşaýşyň bolandygyny delillendirýär

NASA-nyň «Curiosity» marsohody Geýl krateriniň palçykly jynslarynyň arasyndan uzyn zynjyrly organiki molekulalary — düzüminde 10–12 uglewod atomy bolan alkanlary ýüze çykardy. Science Alert neşirindäki makalada bellenilişi ýaly, häzirki wagtda olaryň dykyzlygy her milliarda 30–50 bölege deňdir...

09.02.2026 00:09
1.9k+

«Jeýms Webb» teleskopy iň uzakdaky «MoM-z14» galaktikasyny surata düşürdi

Astronomlar «Jeýms Webb» kosmos teleskopunyň kömegi bilen häzirki wagtda mälim bolan galaktikalaryň iň uzakdakysyny tapdylar. «MoM-z14» diýlip atlandyrylýan bu galaktikanyň şuglasynyň Ýer şaryna ýetmegi üçin takmynan 13,5 milliard ýyllyk ýol gerek bolýar...

08.02.2026 10:23
2.1k+

Ugur üýtgeýär: SpaceX ilki Marsa däl-de, Aýa uçmagy makul bildi

SpaceX kompaniýasy 2027-nji ýylyň martynda Starship gämisiniň Aýyň ýüzüne ilkinji uçarmansyz gonuşyny amala aşyrmak isleýär. Bu barada The Wall Street Journal neşiri habar berýär. Maglumata görä, kompaniýa indi ilkinji nobatda Aý maksatnamasyna we NASA-nyň Artemis taslamasynyň çäklerindäki hyzmatdaşlyga ünsüni gönükdirmek kararyna geldi...