Alym adamyň garramagynyň üç esasy döwrüni sanap geçdi

  • 02.09.2020 11:04
  • 21k+

Gerontolog, Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň habarçy agzasy Alekseý Moskalýow biologik nukdaýnazardan organizmiň garramagynyň üç döwri barada gürrüň berdi. Bu barada "Komsomolskaýa Prawdanyň" alym bilen geçiren söhbetdeşligine salgylanyp, RIA Nowosti habar berýär.

Hünärmeniň pikiriçe, birinji döwür köpeliş funksiýasynyň tamamlanýan döwri bolan 45 ýaşda başlaýar.
Indiki "öwrülişik nokady" 60 ýaşa gabat gelýär. Bu döwürde öýjükleriň bölünmegi we dokumalaryň täzelenmegi juda haýallaýar, bu bolsa bedeniň ýaşaýyş üçin möhüm funksiýalaryna täsir edýär.
"Netijede, adamda ortaça üç sany hroniki keseli döreýär" - diýip, gerontolog aýdýar.
Soňky döwür - 75 ýaşda dokumanyň öýjükden daşary gurluşlary hatardan çykýar. Beden gorag päsgelçiliklerini ýitirýär. Netijede, hroniki keselleriň sany ýedä çenli artýar.
Moskalýow şu agzalan sanlaryň hemmesiniň adamyň ýaşaýyş-durmuşyna - iýmitlenişine, fiziki maşklara, daşky gurşawyna we stres derejesine baglydygyny aýtdy. Şeýle hem lukman hroniki keselleri ir anyklamagyň we wagtynda bejermegiň zerurdygyny ýatlatdy.
Bütindünýä saglygy goraýyş guramasynyň klassifikasiýasyna görä, adam 65 ýaşdan 75 ýaşa çenli gartaşan hasaplanýar we garrylyk diňe 75 ýaşdan soň başlaýar.

Şeýle hem okap bilersiňiz:

10.03.2026 19:18
7.1k+

Alymlar adaty şpris bilen organizme goýberip bolýan «kiçijik bagyrlary» döretdi

Gepatit B we C ýaly bagyr keselleri, köplenç, bagyr ýetmezçiligine getirýär we bu ýagdaýda ýeke-täk çykalga transplantasiýa bolýar. Ýöne donor organlarynyň ýetmezçilik etmegi netijesinde köp hassalar saglyk ýagdaýy sebäpli hatda operasiýa garaşýanlaryň sanawyna-da girip bilmeýär...

10.03.2026 10:33
5.7k+

Aşgazanasty mäziň düwnük keselini dermanlara boýun egdirmegiň ýoly tapyldy

Alymlar aşgazanasty mäziň ragynyň himiýaterapiýa garşy durnukly bolmagyna kömek edýän mehanizmi anykladylar. Geçirilen barlaglar belli bir genetik üýtgeşmeleriň täsirinde çişiň has agressiw ýagdaýa geçip bilýändigini görkezdi...

09.03.2026 17:03
1.3k+

Alymlar Rett sindromyny bejermegiň has ygtybarly usulyny tapdylar

Amerikaly molekulýar biologlar Rett sindromyna sezewar bolanlaryň beýni öýjüklerinde MECP2 belogynyň işlenip çykarylyşyny takmynan 60% ýokarlandyrýan täze bejeriş usulynyň nusgasyny işläp düzdüler. TASS agentliginiň Beýlor lukmançylyk kollejiniň metbugat gullugyna salgylanyp berýän habaryna görä, bu açyş käbir genetik bejergilere garanyňda has ygtybarly we howpsuz bolar...

09.03.2026 15:18
2k+

Alymlar şokoladdan dermanlyk ähmiýeti ýokary bolan bal ýasadylar

Braziliýaly alymlar antioksidantlara baý bolan täze bir önümi — şokoladly baly döretdiler. Bu täsin iýmitiň esasy düzümi şokolad önümçiliginiň galyndysy bolan kakao gabyklaryndan emele gelýär. Science Daily žurnalynda...