Üns hem beremzok: älem Ýere her gün tonnalap asman jisimlerini «sepeleýär»

  • şu gün 07:37
  • 1.3k+

Her gün Ýere tonnalarça kosmos tozany — kometalaryň, asteroidleriň we Gün ulgamynyň gadymy materiallarynyň ownujak galyndylary «dökülýär». Alymlaryň çaklamalaryna görä, atmosfera her gün şeýle tozanyň 40–100 tonnasy ýaýraýar, şonuň 14–60 tonnasy bolsa Ýeriň üstüne çökýär. Bu edil, gökden ýere birnäçe ýük awtoulagynyň çäge agdaryp durşuna çalymdaşdyr.
Ýogsa-da biz näme üçin olary görmeýäris? Sebäbi, bölejikleriň köpüsi adamyň saç taryndan-da inçedir. Olar örän uly tizlik bilen (sagatda 72 km-e çenli) uçýarlar we atmosferanyň ýokarky gatlaklarynda ýanyp, «meteor tütünini» — metallaryň nano-bölejikleriniň gatlagyny emele getirýärler. Ýeriň üstüne çenli ýetip bilýänleri bolsa, tutuş planeta dargap gidýärler we örän haýal ýagdaýda — sekuntda millimetriň bölejiginiň tizliginde çökýärler.
Netijede, Ýeriň her bir kwadrat metrine günde takmynan 0,00008 g tozan düşýär. Hatda tutuş ömrüniň dowamynda hem bir adamyň paýyna adaty ýer tozanynyň millionlarça tonnasy bilen garyşan kosmos tozanynyň diňe birnäçe gramjygy düşýär.
Diýmek, biz milliardlarça ýyllardan bäri dowam edip gelýän göze görünmeýän  «ýyldyz ýagşynyň» astynda ýaşaýarys we ony hiç hili  duýmaýarys.


şu gün 09:06
87

Hytaý kosmos bilen Ýeriň arasynda maglumat alyşmakda täze rekord goýdy: sekuntda 120 gigabit

Hytaýly hünärmenler kosmos bilen Ýeriň arasynda lazer şöhlesi arkaly maglumat geçirmek boýunça nobatdaky synagy üstünlikli tamamladylar. Hytaýyň Ylymlar akademiýasynyň Aerokosmos maglumatlary instituty (AIR) maglumat geçirmegiň tizliginiň sekuntda 120 gigabite (Gbps) ýetendigini mälim etdi...

düýn 02:03
2.3k+

Ýupiter «garnyny çekdi»: iň uly planeta ozal hasaplanyşyndan kiçi bolup çykdy

Gün ulgamynyň iň uly planetasy bolan Ýupiter soňky 50 ýylyň dowamynda kabul edilen ölçeglerinden birneme kiçi we polýuslarda has gysby bolup çykdy. Bu netijä Ysraýylyň Weýsman ylmy instituty tarapyndan ýolbaşçylyk edilýän halkara alymlar topary NASA-nyň Juno zondundan alnan maglumatlary seljermek arkaly geldiler...

04.02.2026 16:02
4.8k+

50 ýyl garaşyldy, ýene bir aý sabyr ediň: Aýa ekipažly uçuş eglenýär

NASA agentligi Aýa ekipažly Artemis II missiýasynyň uçuş wagtyny fewral aýyndan mart aýyna geçirdi. Bu barada agentligiň ýolbaşçysy Jared Aýzekman uçuşyň baş taýýarlyk işleriniň netijeleri boýunça habar berdi. «Şu gün uçuşyň baş taýýarlyk işleri tamamlandy we biz fewraldaky uçuşy marta geçirýäris...

04.02.2026 11:00
5.2k+

Gün sowaşýar: onuň işjeňligi 2024-nji ýyldaky iň ýokary derejesinden 2–3 esse peseldi

Günüň işjeňligi durnukly peselme tapgyryna geçdi. Häzirki işjeňlik döwrüniň iň ýokary nokady 2024-nji ýylda doly geçildi diýip, Russiýanyň Ylymlar akademiýasynyň Kosmos barlaglary instituty habar berýär. Berilýän maglumatlardan çen tutsaň, ýakyn ýyllarda görkezijiler geçilen ýokary derejelerine gaýdyp gelmez...