Meksikadaky gowakdan ýitip giden tlakotepeua halkynyň artefaktlary tapyldy

  • 17.04.2025 11:43
  • 4k+

Meksikanyň Gerrero ştatynyň daglarynda ýerleşýän Tlaýokok gowagyndan ýitip giden tlakotepeua halkyna degişli däp-dessur sowgatlyklary tapyldy. Tapyndylar nusgawy eýýamdan (950-1521) soňky döwre degişli diýip, Heritage Daily neşiri habar berýär .

Bu açyş Adrian Beltran Dimas we Ýekaterina Pawlowa tarapyndan edildi. Olar birnäçe ýyllap sebitiň gowaklarynyň kartasyny düzdüler.
Tlaýokok gowagynyň aşaky gatynda barlagçylar ozal mälim bolmadyk bir otaga alyp barýan, suw basan geçelgäni gördüler. Şol ýerde olar artefaktlaryň – haşamlanan balykgulakdan ýasalan bilezikleriň we pirit aýnalaryna meňzeýän tekiz gara daş diskleriň üstünden bardylar.
Haşamlar ýüzler we nagyşlar görnüşinde bolup, tlakotepeua halkynyň dünýäniň döreýşi we hasyllylyk baradaky pikirleri bilen baglanyşyklydyr diýip çaklanylýar. Artefaktlar stalagmitleriň arasyndan tapyldy, ähtimal däp-dessurlar maksady bilen tegelek şekil berlen bolsa gerek.
Neşiriň ýatlap geçişi ýaly, köp mezoamerikan medeniýetlerinde gowaklar mukaddeslik hasaplanypdyr. Adamlar olarda ýerasty dünýä girelgeleriň bardygyna hem-de tebigatyň taňrylarynyň we ruhlarynyň ýaşaýandygyna ynanypdyrlar.


düýn 14:10
1.5k+

Gazagystanda Parfiýa we Wizantiýa degişli gadymy artefaktlar tapyldy

Gazagystanyň Aktau şäheriniň golaýynda arheologlar Parfiýa we Wizantiýa döwürlerine degişli bolan içi kümüş we mis teňňelerden doly küýzäniň üstünden bardylar. Gadymy Garakabak şäherçesiniň harabalaryndan tapylan bu gymmatlyklar Mangystau (öňki Maňňyşlak) sebtiniň häki bir çetki künjek däl-de, eýsem möhüm söwda merkezi bolandygynyň esasy subutnamasy diýlip atlandyrylýar...

03.02.2026 06:29
2.7k+

Paleontologlar Portugaliýada dili uzyn gadymy amfibiýany tapdylar

Portugaliýanyň Lorinýan formasiýasynda mundan takmynan 150 million ýyl ozal ýaşan we ozal nämälim bolan Nabia civiscientrix atly örän gadymy amfibiýanyň galyndylary tapyldy. Bu tapyndy dinozawrlaryň döwründen tä iň soňky buzluk eýýamyna çenli ýaşan, az öwrenilen we nesli kesilen Albanerpetontidae toparyna degişlidir...

02.02.2026 14:55
1.5k+

Gresiýada iň gadymy agaç gurallar tapyldy: olaryň 430 müň ýyllyk taryhy bar

Gresiýadaky kölleriň biriniň kenarynda dünýäde iň gadymy agaç zähmet gurallary diýlip ykrar edilen iki sany artefakt tapyldy. Tapyndylaryň ýaşy, takmynan, 430 müň ýyla deň diýlip çak edilýär diýip, Associated Press habar berýär...

29.01.2026 10:31
5.9k+

Ýewropada ýaşan adamlar 25 müň ýyl ozal hem ýüzlerçe km aralykda gatnaşyk saklapdyrlar

Arheologlar Merkezi Ispaniýada, gelip çykyşy häzirki Fransiýanyň çäklerine degişli bolan we tapylan ýerinden 700 kilometrden gowrak uzaklykdan getirilen daş gurallaryny tapdylar. Science Advances žurnalynda çap edilen ylmy işde bellenilişi ýaly, bu aralyk Ýewropanyň paleolit döwri üçin daş gurallarynyň daşalan iň uzak aralygy hökmünde tassyklanylýar...