Marsyň ekwatoryndan suw gyrpagy tapyldy

  • 13.06.2024 15:28
  • 20k+

Barlagçylar garaşylmadyk açyş edip, Marsyň ekwatoryndan suw gyrpagyny tapdylar. Ozal Gün radiasiýasynyň derejesiniň ýokarydygy we atmosferanyň dykyz däldigi sebäpli bu ýerde suw gyrpagynyň emele gelmeginiň mümkin däldigi aýdylýardy.

Suw gyrpagy 12 sany uly wulkanyň ýerleşýän ýeri bolan “Tarsis” (Tharsis) sebitindäki ExoMars Trace Gas Orbiter we Mars Express orbital apparatlaryň kömegi bilen tapyldy diýip, Space.com habar berýär.
Gyrpak “Olimp” (Gün ulgamynda iň beýik nokat), “Askreý Mons”, “Arsiýa Mons” we “Seraunius Tolus” wulkanlarynyň gerşinde, “kalderalar” diýlip atlandyrylýan gerişleriň çuňňur oýtaklarynda göründi.
Gyraw daňdan emele gelýär we irdenki günüň şöhleleri astynda, takmynan, 75000 inedördül metri örtmek bilen ýitip gidýär. Alymlar gyrawdaky suwuň umumy mukdarynyň, takmynan, 29,4 million gallon (111 million litr) bolýandygyny çaklaýarlar.
Barlagçylar “Tarsis” sebitinde howa aýlanyşygy gyrawyň emele gelmegine täsirini ýetirýän kalderalarda özboluşly mikroklimaty döredýär diýip hasaplaýarlar. Bu açyş Marsyň gidrologiki sikline we onuň ýaşaýyş mümkinçiligine düşünmek üçin möhüm ähmiýete eýe.
Häzire çenli gözegçilik wagtynyň çäkli bolany üçin we kosmos apparatlarynyň orbitalarynyň aýratynlyklary sebäpli Marsyň ekwatorynda gyraw tapmak başartmandy.


düýn 16:31
931

Alymlar 700°C gyzgynlykda işlemäge ukyply çip döretdiler

Günorta Kaliforniýa uniwersitetiniň inženerleri 700 dereje gyzgynlyga çenli bökdençsiz işlemäge ukyply elektron enjamyny işläp düzdüler. Bu täsin açyş baradaky makala Science žurnalynda çap edildi....

21.04.2026 22:51
3.3k+

Bir sagatda 23 ýyldyz: ertir gije iň işjeň meteor ýagyşynyň tomaşasy bolar

Ýakyn gijelerde Lirid meteor ýagyşynyň işjeňlik nokady ýetip gelýär. Bu asman şüweleňi 30-njy aprele çenli dowam eder, ýöne iň ýokary nokada 22-nji aprelden 23-nji aprele geçilýän gijede garaşylýar....

21.04.2026 16:43
2.4k+

«Ylmy Oskar»: Körlüge garşy gen terapiýasyny döredijiler $3 mln möçberinde baýraga mynasyp boldy

Molekulýar biolog Jin Bennet, oftalmolog Albert Maguaýr we lukman, professor Ketrin Haý nesilden-nesle geçýän körlügi bejermekde ulanylýan we ABŞ-da ilkinji tassyklanan gen terapiýasyny işläp düzendikleri......

21.04.2026 10:16
2.3k+

Antibiotikleriň ýerine wiruslar: mergen bakteriýalar howply infeksiýalara garşy göreşde has netijelidigini subut etdi

Bakteriýalaryň antibiotiklere garşy durnuklylygy artýan mahalynda, alymlar mikroorganizmleri öldürýän tebigy wiruslar bolan bakteriofaglary däp bolan bejerginiň iň geljegi uly alternatiwasy hökmünde göz öňünde......