Alymlar kofeiniň haýsy adamlara peýda getirýändigini aýtdylar

  • 11.11.2023 15:12
  • 25k+

Singapuryň Duke-NUS ýokary lukmançylyk mekdebiniň alymlary kofeiniň LRRK2 geniniň belli bir görnüşleri bolan adamlarda Parkinson keseliniň güýçlenmek howpuny peseldip biljekdigini anykladylar. Gözlegiň netijeleri The Lancet žurnalynda neşir edildi.

Gözlege 4488 adam gatnaşdy. Alymlar gatnaşyjylaryň saglyk ýagdaýy baradaky maglumatlary ýygnadylar we olaryň her biriniň keseliniň maşgala taryhyny öwrendiler. Mundan başga-da, meýletinçiler näçeräk kofe we çaý içýändiklerini aýtdylar.
Soňra gözlegçiler LRRK2 geniniň aýratyn görnüşleriniň bardygyny anyklamak üçin genotipirleme prosedurasy üçin gatnaşyjylardan gan nusgalaryny aldylar. LRRK2-däki mutasiýalar Parkinson keseliniň nesil yzarlaýjy görnüşiniň güýçlenmeginiň giňden ýaýran sebäbidir. Bu gözlegde bu geniň üç görnüşi aýratyn gyzyklanma döretdi – G2385R, R1628P we S1647T.
Aziýa üçin mahsus bolan bu genetik görnüşleri göteriji adamlarda Parkinson keseliniň güýçlenmek howpunyň bir ýarym-iki esse ýokarydygy anyklandy. Şeýle-de bolsa, kofein G2385R, R1628P we S1647T genlerini göterijilerde Parkinson keseliniň güýçlenmek howpuny ep-esli peseltdi.
Kofeiniň A2A adenozin reseptorlaryny bloklaýan bolmagy ähtimal. Adenozin reseptorlary adam organizminiň dürli organlarynda we dokumalarynda, şol sanda nerw we ýürek-damar ulgamlarynda giňden ýaýrandyr. Adenozin reseptorlarynyň sanynyň ýa-da işjeňliginiň üýtgemegi Parkinson keseli ýaly newrologiki keselleriň köpüsi bilen bile bolup geçýän çiş prosesleriniň ösmegine getirip biler. Bu reseptorlaryň G2385R, R1628P we S1647T göterijilerinde kofe bilen gowşadylmagy neýroçişleriň kiçelmegi bilen baglanyşyklydyr.


09.02.2026 21:04
4.9k+

Iki aýlyk bäbekleriň beýnisi çak edilişinden has ösen bolup çykdy

Görüp oturylsa, bäbekler eýýäm iki aýlyk wagtlarynda janly we jansyz zatlary biri-birinden tapawutlandyrmagy başarýan ekenler. Munuň şeýledigini beýniniň ösüşiniň we daşky dünýäni işjeň tertipleşdirmegiň öňki çak edilişinden has ir başlanýandygyny görkezýän kognitiw ukyplar baradaky täze barlaglar hem subut edýär diýip, Nature Neuroscience žurnaly habar berýär...

08.02.2026 18:42
3.3k+

Olar aňsat bildirmeýärler: barlaglar gyzlaryň hem autizmden az ejir çekmeýändigini görkezdi

Şwesiýanyň Karolinska institutynyň alymlary tarapyndan geçirilen barlaglar autizm baradaky öňki düşünjeleri düýpgöter üýtgedýär. Täze maglumata görä, gyzlar hem autizm spektriniň bozulmalaryndan oglanlardan az ejir çekmeýärler...

07.02.2026 15:29
5.6k+

Tramp dermanlary arzan tapmaga kömek edýän TrumpRx saýtyny işe girizdi

ABŞ-nyň Prezidenti Donald Tramp amerikanlara lukmanlaryň görkezmesi boýunça satyn alyp bolýan dermanlary arzan bahadan tapmaga kömek etjek TrumpRx saýtynyň işe girizilendigini habar berdi. TrumpRx — bu dermanlary gönüden-göni satmaýan hökümet web-saýtydyr...

06.02.2026 16:41
2.2k+

Aşgabatda UNFPA-nyň ýokanç kesellerde göwrelilige gözegçilik boýunça halkara okuw maslahaty geçirildi

2026-njy ýylyň 2-4-nji fewraly aralygynda BMG-niň binasynda inçekeseli bolan aýallarda göwrelilige gözegçilik etmegiň aýratynlyklaryna we ftiziatriýa gullugy bilen hyzmatdaşlygy utgaşdyrmak meselelerine bagyşlanan üç günlük okuw maslahaty geçirildi...