Alymlar kofeiniň haýsy adamlara peýda getirýändigini aýtdylar

  • 11.11.2023 15:12
  • 25k+

Singapuryň Duke-NUS ýokary lukmançylyk mekdebiniň alymlary kofeiniň LRRK2 geniniň belli bir görnüşleri bolan adamlarda Parkinson keseliniň güýçlenmek howpuny peseldip biljekdigini anykladylar. Gözlegiň netijeleri The Lancet žurnalynda neşir edildi.

Gözlege 4488 adam gatnaşdy. Alymlar gatnaşyjylaryň saglyk ýagdaýy baradaky maglumatlary ýygnadylar we olaryň her biriniň keseliniň maşgala taryhyny öwrendiler. Mundan başga-da, meýletinçiler näçeräk kofe we çaý içýändiklerini aýtdylar.
Soňra gözlegçiler LRRK2 geniniň aýratyn görnüşleriniň bardygyny anyklamak üçin genotipirleme prosedurasy üçin gatnaşyjylardan gan nusgalaryny aldylar. LRRK2-däki mutasiýalar Parkinson keseliniň nesil yzarlaýjy görnüşiniň güýçlenmeginiň giňden ýaýran sebäbidir. Bu gözlegde bu geniň üç görnüşi aýratyn gyzyklanma döretdi – G2385R, R1628P we S1647T.
Aziýa üçin mahsus bolan bu genetik görnüşleri göteriji adamlarda Parkinson keseliniň güýçlenmek howpunyň bir ýarym-iki esse ýokarydygy anyklandy. Şeýle-de bolsa, kofein G2385R, R1628P we S1647T genlerini göterijilerde Parkinson keseliniň güýçlenmek howpuny ep-esli peseltdi.
Kofeiniň A2A adenozin reseptorlaryny bloklaýan bolmagy ähtimal. Adenozin reseptorlary adam organizminiň dürli organlarynda we dokumalarynda, şol sanda nerw we ýürek-damar ulgamlarynda giňden ýaýrandyr. Adenozin reseptorlarynyň sanynyň ýa-da işjeňliginiň üýtgemegi Parkinson keseli ýaly newrologiki keselleriň köpüsi bilen bile bolup geçýän çiş prosesleriniň ösmegine getirip biler. Bu reseptorlaryň G2385R, R1628P we S1647T göterijilerinde kofe bilen gowşadylmagy neýroçişleriň kiçelmegi bilen baglanyşyklydyr.


26.02.2026 12:35
5.2k+

Pes yşyklandyryşda görejiň kiçelmegi köpçülikleýin şowakörlüge getirýär

​XXI asyrda şowakörlügiň köpçülikleýin ýaýramagyny şu wagta çenli köpler ekrana seredilýän wagtyň artmagy — ilki kompýuterler, soňra bolsa smartfonlar we planşetler bilen baglanyşdyrýardylar. Emma täze ylmy barlaglar bu aýdylanlara garşy çykyp, meseläni adamlaryň ýaşaýan ýapyk binalaryna mahsus bolan pes yşyklandyryş şertlerinde gözüň dowamly dartylmagy bilen baglanyşdyrýarlar...

23.02.2026 18:12
5.7k+

Barlagçylar ýetginjekleriň was-waslygyny süýji içgilerden görýärler

Düzüminde şekeriň mukdary ýokary bolan içgiler bilen ýetginjeklerdäki was-waslyk alamatlarynyň arasynda arabaglanyşyk bar. Muny Bornmut uniwersitetiniň we Beýrutdaky Liwan amerikan uniwersitetiniň alymy doktor Karim Halediň ýolbaşçylygyndaky täze barlag ýüze çykardy diýip, Medical Xpress žurnaly habar berýär...

22.02.2026 17:06
2.2k+

Ýaponiýada Parkinson keselini bejerýän ilkinji derman bölekleýin tassyklanyldy

Ýaponiýada Parkinson keselini bejermek üçin induksirlenen plýuripotent sütün öýjükleri (iPS-öýjükleri) esasynda işlenip düzülen derman serişdesini ulanmaga bölekleýin rugsat berildi. Bu barada Kioto uniwersitetiniň ýanyndaky iPS-öýjüklerini barlamak we ulanmak instituty habar berdi...

18.02.2026 15:44
2.8k+

Rumyniýada derman serişdelerine durnukly 5 müňýyllyk bakteriýa tapyldy

Rumyn alymlary Skerişoara gowagyndan häzirkizaman antibiotiklerine durnukly bolan gadymy bakteriýa ştammyny tapdy. Bu tapyndy barada «Frontiers in Microbiology» ylmy žurnalynda habar berilýär. Psychrobacter SC65A...