Alymlar kofeiniň haýsy adamlara peýda getirýändigini aýtdylar

  • 11.11.2023 15:12
  • 25k+

Singapuryň Duke-NUS ýokary lukmançylyk mekdebiniň alymlary kofeiniň LRRK2 geniniň belli bir görnüşleri bolan adamlarda Parkinson keseliniň güýçlenmek howpuny peseldip biljekdigini anykladylar. Gözlegiň netijeleri The Lancet žurnalynda neşir edildi.

Gözlege 4488 adam gatnaşdy. Alymlar gatnaşyjylaryň saglyk ýagdaýy baradaky maglumatlary ýygnadylar we olaryň her biriniň keseliniň maşgala taryhyny öwrendiler. Mundan başga-da, meýletinçiler näçeräk kofe we çaý içýändiklerini aýtdylar.
Soňra gözlegçiler LRRK2 geniniň aýratyn görnüşleriniň bardygyny anyklamak üçin genotipirleme prosedurasy üçin gatnaşyjylardan gan nusgalaryny aldylar. LRRK2-däki mutasiýalar Parkinson keseliniň nesil yzarlaýjy görnüşiniň güýçlenmeginiň giňden ýaýran sebäbidir. Bu gözlegde bu geniň üç görnüşi aýratyn gyzyklanma döretdi – G2385R, R1628P we S1647T.
Aziýa üçin mahsus bolan bu genetik görnüşleri göteriji adamlarda Parkinson keseliniň güýçlenmek howpunyň bir ýarym-iki esse ýokarydygy anyklandy. Şeýle-de bolsa, kofein G2385R, R1628P we S1647T genlerini göterijilerde Parkinson keseliniň güýçlenmek howpuny ep-esli peseltdi.
Kofeiniň A2A adenozin reseptorlaryny bloklaýan bolmagy ähtimal. Adenozin reseptorlary adam organizminiň dürli organlarynda we dokumalarynda, şol sanda nerw we ýürek-damar ulgamlarynda giňden ýaýrandyr. Adenozin reseptorlarynyň sanynyň ýa-da işjeňliginiň üýtgemegi Parkinson keseli ýaly newrologiki keselleriň köpüsi bilen bile bolup geçýän çiş prosesleriniň ösmegine getirip biler. Bu reseptorlaryň G2385R, R1628P we S1647T göterijilerinde kofe bilen gowşadylmagy neýroçişleriň kiçelmegi bilen baglanyşyklydyr.


düýn 14:09
3.5k+

Alymlar appendiksiň taryhyny täzeden gözden geçirdiler: bu organ beýle bir peýdasyz hem däl eken

Köp adamlaryň çagalykdan eşidýän zady: appendikssiz arkaýyn ýaşap bolýar. Onuň bardygy, adatça, diňe köriçege ýüze çykanda we operasiýa zerur bolanda ýatlanylýar. Öňden bäri ylym hem oňa şeýle garaýardy. XIX asyrda iňlis tebigatşynasy Çarlz Darwin appendiksiň, esasan, ösümlik bilen iýmitlenen gadymy ata-babalarymyzyň iýmit siňdiriş organlarynyň rudimenti, ýagny galyndysydygyny öňe sürdi...

düýn 07:48
10k+

Türgenleriň kellesine degýän urgular olaryň geljegine nähili täsir edýär? Alymlaryň jogaby

Alymlar sportuň kontaktly görnüşleri bilen meşgullanmagyň ýetirýän täsiriniň köp ýyllap saklanyp biljekdigini anykladylar. Ylmy barlaglar beýniniň gorag böwediniň sport karýerasy tamamlanandan soň hem onlarça ýyllap zeperli bolup galýandygyny görkezdi...

23.03.2026 00:57
1.9k+

Demrewe garşy sanjym infarkt howpuny 32% peseldýär

Amerikanyň Kardiologiýa kollejiniň ýyllyk ylmy maslahatynda hödürlenen täze maglumatlara görä, demrewe garşy sanjym almak ýürek-damar keselli adamlarda infarkt döremek howpuny 32% peseldip biler. Alymlar bu netijäni gazanmak üçin ABŞ-yň ateroskleroz (damarlaryň daralmagy) keselli 246 müňden gowrak ýaşaýjysynyň maglumatlaryny öwrendiler...

22.03.2026 15:20
2.9k+

Hytaýda ysmaz keselli adamlara niýetlenen beýni implantyny söwda maksatly ulanmaga rugsat berildi

Hytaý häkimiýetleri Neuracle Technology (Shanghai) kompaniýasy tarapyndan işlenip düzülen ilkinji inwaziw (kelleçanak içine ýerleşdirilýän) «beýni-kompýuter» interfeýsini söwda maksatly ulanmaga rugsat berdi. Şeýle-de Hytaýyň Lukmançylyk önümleri boýunça milli müdirligi bu enjamy bazara çykarmak hukugyny tassyklady...