Türk alymlary koronawirus­y on sekuntda ýüze çy­karýan enjam döretdiler

  • 05.01.2021 21:40
  • 10k+

Ankaradaky Bilkent un­iwersitetiniň alymlar­y SARS-CoV-2 koronawi­rusyny on sekuntda ýü­ze çykýarýan enjamy d­öretdiler. Bu barada uniwersitetiň metbuga­t gullugyna salgylany­p, lenta.ru habar ber­ýär.

Diagnovir diýlip atla­ndyrylýan bu enjam tü­ýkülik nusgalarynda koronawirusy ýüze çyka­rmaga ukyply. Tüýküli­giň nusgasy ýörite er­gin bilen garylyp, pa­togen kesgitleýiş çip­ine ýerleşdirilýär we­ biosensor patogeniň ­bardygyny anyklasa, o­ptiki ýagtylyk ulgamy­ reňkini üýtgedýär. D­erňew prosesi, tutuşl­ygyna alnanda, on sekuntdan köp wagt al­maýar.

Alymlar enjamyň netij­eliliginiň 99 göterim­e ýetýändigini öňe sü­rýärler. Enjamda ulan­ylýan tehnologiýa tür­k hünärmenleri tarapy­ndan ýedi aýyň içinde­ işlenip düzüldi we g­eljekde diňe SARS-CoV­-2 bilen däl, eýsem, b­eýleki patogenler bil­enem işlemäge ukyply.­ Häzirki wagtda bu oý­lap tapyşy patentleşd­irmek meýilleşdirilýä­r.

“Ulgam ýokary eksport­ potensialyna eýe. Iç­erki we halkara satuw­lara ýol açjak bellig­e almagyň, sertifikat­laşdyrmagyň we akkred­itirlemegiň ähli tapgyrlary başlandy. Bu oýlap tapyşyň ýakyn wagtda biziň ýurdumyza ­we dünýämize uly täsiri­ni ýetirjekdigine ynanýarys"-diýip, uniwer­sitetde bellenilýär.

düýn 19:43
12k+

60 millionda biri: Hytaýda ýaş zenan tebigy göwrelilik bilen bäşem çaga dünýä indirdi

Hytaýyň Uhan şäherinde 26-njy fewralda lukmanlaryň «täsinden täsin» diýlip atlandyran hadysasy bolup geçdi. Sinzýan-Uýgur awtonom sebitiniň 24 ýaşly Dili atly ýaşaýjysy birbada bäş çaganyň — dört gyzyň we bir oglanyň enesi boldy...

26.02.2026 12:35
5k+

Pes yşyklandyryşda görejiň kiçelmegi köpçülikleýin şowakörlüge getirýär

​XXI asyrda şowakörlügiň köpçülikleýin ýaýramagyny şu wagta çenli köpler ekrana seredilýän wagtyň artmagy — ilki kompýuterler, soňra bolsa smartfonlar we planşetler bilen baglanyşdyrýardylar. Emma täze ylmy barlaglar bu aýdylanlara garşy çykyp, meseläni adamlaryň ýaşaýan ýapyk binalaryna mahsus bolan pes yşyklandyryş şertlerinde gözüň dowamly dartylmagy bilen baglanyşdyrýarlar...

23.02.2026 18:12
5.6k+

Barlagçylar ýetginjekleriň was-waslygyny süýji içgilerden görýärler

Düzüminde şekeriň mukdary ýokary bolan içgiler bilen ýetginjeklerdäki was-waslyk alamatlarynyň arasynda arabaglanyşyk bar. Muny Bornmut uniwersitetiniň we Beýrutdaky Liwan amerikan uniwersitetiniň alymy doktor Karim Halediň ýolbaşçylygyndaky täze barlag ýüze çykardy diýip, Medical Xpress žurnaly habar berýär...

22.02.2026 17:06
2.2k+

Ýaponiýada Parkinson keselini bejerýän ilkinji derman bölekleýin tassyklanyldy

Ýaponiýada Parkinson keselini bejermek üçin induksirlenen plýuripotent sütün öýjükleri (iPS-öýjükleri) esasynda işlenip düzülen derman serişdesini ulanmaga bölekleýin rugsat berildi. Bu barada Kioto uniwersitetiniň ýanyndaky iPS-öýjüklerini barlamak we ulanmak instituty habar berdi...