Älem toruny öwrenjek dünýädäki iň uly teleskopyň gurluşygyna başlandy

  • 18.03.2026 14:50
  • 2.9k+

Älemiň iň ägirt gurluşlarynyň biri bolan «älem toruny» (cosmic web) öwrenmek üçin niýetlenen MOTHRA teleskopynyň gurluşygyna başlandy. Bu enjam galaktikalaryň arasynda ýerleşýän we garaňky materiýanyň ýaýrawyny görkezýän gazyň örän gowşak şöhlelenmesini hasaba alar.

Teleskop El-Sous obserwatoriýasynda gurulýar. Gurluşyk işleri tamamlanandan soň, ol dünýäde tutuşlygyna linzalara esaslanýan iň uly teleskop bolar. Onuň doly güýjünde ylmy işlere başlamagyna 2026-njy ýylyň ahyrynda garaşylýar.

Taslama täze barlag gurallaryny döretmek üçin 2025-nji ýylda başlanan «Dragonfly FRO» ylmy başlangyjynyň çäginde amala aşyrylýar. Taslamany XTX Markets kompaniýasynyň esaslandyryjysy we baş müdiri, britaniýaly telekeçi Aleks Gerko maliýeleşdirýär.

Teleskop Canon kompaniýasynyň 1140 sany tele-obýektiwinden ybaratdyr. Bu linzalar bitewi ulgam hökmünde işleýär we alynýan şekiller sanly usulda birleşdirilip, bir uly teleskopyň täsirini döredýär. Maglumatlar işlenip taýýarlanandan soň, ulgam diametri takmynan 4,7 metr bolan uly linza ýaly netije berer.

Şeýle-de MOTHRA galaktikalaryň arasyndaky wodorodyň gowşak şöhlelenmesini saýlamaga mümkinçilik berýän ýörite süzgüçler bilen üpjün ediler. Alymlar bu enjamyň kömegi bilen ozal anyklap bolmadyk signallary ilkinji gezek hasaba almagy we älemiň giň gerimli gurluşyny has çuňňur öwrenmegi meýilleşdirýärler.


şu gün 00:14
343

Gün işjeňligi kosmos galyndylarynyň orbitadan çykmagyny çaltlaşdyrýar

Alymlar Günüň işjeňliginiň artmagynyň, atmosferanyň ýokarky gatlaklarynyň giňelmegi sebäpli, kosmos galyndylarynyň Ýeriň orbitasyndan çykmagyny çaltlaşdyrýandygy barada netijä geldiler....

düýn 23:08
1k+

Alymlar howanyň hapalanmagy bilen bedende ýagyň toplanmagynyň arasynda baglanyşyk tapdylar

Ispan alymlarynyň topary uzak wagtlap hapa howanyň täsiri astynda bolmagyň adamlarda ýagyň toplanmagyna we myşsa massasynyň kemelmegine sebäp bolup biljekdigini anyklady. Bu barada earth.com neşiri habar......

düýn 23:01
1.3k+

Blue Origin-iň «New Glenn» raketasynyň synagy güýçli partlama bilen tamamlandy

Blue Origin kompaniýasynyň agyr klasly «New Glenn» raketa göterijisi Floridadaky Kanaweral burnunda ýerleşýän 36-njy uçuş toplumynda geçirilen synag mahalynda partlady....

28.05.2026 17:31
2.3k+

Perseverance roweri Marsda «marafon» aralygyna golaýlady we selfi düşdi

NASA-nyň Perseverance mars roweri Ýezero krateriniň günbatar bölegindäki Lac de Charmes diýlip atlandyrylýan sebitde, gadymy Mars peýzažynyň öňünde täze selfi düşürdi. Bu surat 2026-njy ýylyň 11-nji martynda......