Meksikada sapotekleriň 1,4 müň ýyl ozal guran aramgähi tapyldy

  • 29.01.2026 06:43
  • 2.9k+

Meksikanyň Antropologiýa we taryh milli institutynyň (INAH) arheologlary San-Pablo-Uitso häkimliginiň ýerleşýän ýerinden sapotekleriň , takmynan, biziň eýýamymyzyň 600-nji ýylyna degişli bolan aramgähini ýüze çykardylar. ArtDaily neşiriniň ýazmagyna görä, bu gurluş özüniň asyl durkuny tas doly diýen ýaly abatlygyyna saklapdyr.
Aramgähiň girişi baýguşyň şekili we sapotek hökümdarynyň gyzyl reňkli mermer heýkeli bilen bezelipdir. Alymlaryň pikiriçe, bu keşp aramgähiň eýesini alamatlandyryp biler. Giriş gapysynyň iki gapdalynda kelleleri gabaraly başgaply erkek we aýal şekilleri oýulyp ýasalan ägirt uly daş sütünleri ýerleşýär.
Aramgähiň içinde arheologlar senenama belgileri oýulyp ýazylan dürli reňkli daşly diwar bezeglerini (frizleri), şeýle-de gapy bosagalaryndaky goragçylaryň şekillerini tapdylar. Diwarlarda dabaraly ýörişi görkezýän reňbe-reň suratlar (freskalar) çekilipdir. Suratlardaky gahrymanlar hoşboý ysly tütetgi hökmünde ulanylýan agaç şepbigini — kopal guýlan gaplary göterip barýarlar. Bezeglerde sarymtyl, ak, ýaşyl, gyzyl we gök reňkler agdyklyk edýär.
Meksikanyň Prezidenti Klaudiýa Şeýnbaum hem bu taryhy ähmiýetli täzelige üns çekip, onuň ýurduň soňky onýyllykdaky iň ähmiýetli arheologik açyşydygyny belledi. Hakykatdan hem, aýdyşy ýaly, bu tapyndy sapotekleriň jemgyýetçilik gurluşyny, ynançlaryny we dini däp-dessurlaryny has çuňňur öwrenmäge ýardam berer.


13.05.2026 23:26
4.1k+

Türkiýede Afina Palladanyň iki metrlik heýkeli tapyldy

Türkiýäniň günorta-günbataryndaky gadymy Laodikeýa şäherinde alnyp barlan arheologik gazuw-agtaryş işleriniň dowamynda gadymy grek hudaýy Afinanyň iki metrlik mermer heýkeli tapyldy....

09.05.2026 20:03
6.3k+

Aşa yssy we futbol sebäpli Meksikada okuw ýyly 40 gün ir tamamlanar

Meksikada aşa yssy howa we 2026-njy ýylyň dünýä çempionatynyň geçirilmegi sebäpli okuw ýyly adatdakysyndan 40 gün ir tamamlanar. Bu barada ýurduň Döwlet bilimi ministrligi habar berdi....

04.05.2026 18:22
3.1k+

Gruziýada bugdaýyň 8000 ýyllyk yzlary tapyldy

Gruziýada geçirilen arheologik barlaglar mundan 8000 ýyl ozal ýaşap geçen adamlar tarapyndan ekilen bugdaý yzlaryny ýüze çykardy. Bu tapyndy dünýäde çöreklik bugdaýyň gelip çykyşy baradaky ylmy garaýyşlara......

04.05.2026 11:18
2.3k+

Diýego Riweranyň agtygy muzeýe suratkeşiň kolleksiýasyndan 150 müňden gowrak eksponat sowgat berdi

Meksikanyň Mehiko şäherindäki «Anauakalli» muzeýi, suratkeş Diýego Riweranyň agtygy Huan Rafael Koronel Riweradan 157,3 müň sany predmetden ybarat kolleksiýany kabul etdi. Bu ýygyndy 40 ýyldan gowrak wagtyň......