Adam eli bilen döredilip, kosmosda iň uzaga giden apparatlara ýene bir ýyl ömür berildi: «Woýajerlerden» bir enjam öçürildi

  • 09.03.2025 22:28
  • 3.7k+

«Woýajer-1» we «Woýajer-2» kosmos zondlarynyň işi apparatlaryň hersinden bir ylmy enjamy öçürmek arkaly ýene, takmynan, bir ýyl uzaldyldy diýip, NASA-nyň resmi web sahypasynda habar berilýär.

Bu çäre energiýany tygşytlamaga we ýyldyzlaryň arasyndaky giňişlikler hakynda gymmatly maglumatlary ýygnamaga dowam etmäge mümkinçilik berer. Häzirki wagtda «Woýajer-1» Ýerden 25 milliard km uzaklykda, «Woýajer-2» bolsa 21 milliard km uzaklykda ýerleşýär. «Woýajer-1» 2012-nji ýylda, «Woýajer-2» bolsa 2018-nji ýylda geliosferany terk etdi. Bu zondlar adam eli bilen ýasalan we Ýerden iň uzaga giden enjamlardyr. Radiotolkunlaryň zondlara baryp yzyna gaýdyp gelmegi, degişlilikde 23 we 19 sagada çekýär.
Ýupiteriň, Saturnyň, Neptunyň we Plutonyň ýanlaryndan geçensoň, «Woýajerleriň» bortundaky enjamlaryň köpüsi öz ähmiýetini ýitirdi. Şonuň üçin inženerler apparatlaryň işini dowam etdirmek üçin, o diýen möhüm bolmadyk ýa-da könelen ylmy enjamlary öçürip başladylar.
2024-nji ýylyň oktýabr aýynda «Woýajer-2-de» plazma akymynyň konsentrasiýasyny we ugruny ölçemek üçin ulanylýan enjam öçürildi. Geçen hepde «Woýajer-1-de» kosmiki şöhleler barada maglumat ýygnamak üçin ulanylýan ulgam öçürildi. Şu aýyň ahyrynda bolsa «Woýajer-2-däki» pes energiýaly zarýadly bölejikleri ölçemek üçin niýetlenen enjam hem öçüriler.
Bu ulgamlaryň ikisi-de, her 192 sekuntda 15,7 Wt impuls güýji bilen işleýän ädimli hereketlendirijili aýlanýan platformanyň esasynda gurlan. Aslynda, bu hereketlendirijiler 500 müň ädim geçmek üçin niýetlenipdi – bu 1980-nji ýylda Saturnyň ýanyndan geçmek üçin ýeterlikdi. Emma «Woýajer-2-niň» öçürilen wagty, ol eýýäm 8,5 milliondan gowrak ädimi geçipdi.
Şol bir wagtda «Woýajer-1» magnitometri we plazma tolkunlaryny hasaba alýan ulgamy ulanmaga dowam eder. Pes energiýaly zarýadly bölejikleri kesgitleýji detektor 2025-nji ýylyň ahyryna çenli işlemegini dowam etdirer, şondan soň ol hem öçüriler. «Woýajer-2» magnit meýdanyny we plazma tolkunlaryny öwrenmäge dowam eder, emma onuň kosmiki şöhleleri kesgitleýän ulgamy hem 2026-njy ýylda öçüriler.
Inženerleriň hasaplamalaryna görä, energiýa tygşytlaýyş çäreleri zondlaryň azyndan 2030-njy ýyllaryň başlaryna çenli – hiç bolmanda bir enjam bilen işlemegini dowam etdirmäge mümkinçilik berer. Ýöne bu apparatlar eýýäm 48 ýyl bäri açyk kosmosda hereket edip gelýärler, şonuň üçin garaşylmadyk näsazlyklar bu möhleti has-da gysgaldyp biler.


18.04.2026 12:25
6.4k+

10 ýaşly gyzjagaz NASA haýyş bilen hat ýazdy

Kaela atly 10 ýaşly gyzjagaz NASA hat ýazyp, Plutonyň resmi taýdan ýene-de planeta hökmünde yglan edilmegini haýyş etdi. The Times of India neşiriniň habar bermegine görä, çaga tarapyndan ädilen bu mähirli we......

17.04.2026 20:56
1.2k+

Axiom Space kompaniýasy Aý skafandrynyň ilkinji uçuş synagynyň senesini yglan etdi

Axiom Space kompaniýasy Aýa gonulanda geýilmeli AxEMU skafandrynyň ilkinji uçuş synagyny 2027-nji ýylda Halkara Kosmos Stansiýasynda ýa-da Artemis III missiýasynyň çäginde geçirmegi meýilleşdirýär....

17.04.2026 12:03
2.4k+

Lirid meteor akymy 22-nji aprelde iň ýokary derejä çykar

22-nji aprelde daňdan Ýer “Tetçer” kometasynyň bölekleriniň arasyndan geçer, bu bolsa her ýylky Lirid meteor akymynyň iň ýokary derejesini alamatlandyrýar diýip, Amerikan meteor jemgyýeti habar berýär....

16.04.2026 20:52
2.6k+

Astronomlar emele gelýän ýyldyzyň töwereginde adaty bolmadyk gyzgyn halkany tapdylar

Ýapon alymlarynyň topary ALMA teleskopynyň kömegi bilen Öküzçe molekulýar buludynda (MC 27/L1521F) protoýyldyzyň töwereginde uly gaz halkasyny tapdylar diýip, Astrophysical Journal Letters neşiri habar berýär....