Aşgabatda geçirilýän "Türkmenistanyň nebiti we gazy — 2020" halkara forumynyň iş mejlisinde energetika bazarlaryndaky global tendensiýalar we hyzmatdaşlygy ösdürmegiň geljegine garaldy.
"Türkmennebit" döwlet konserniniň başlygy Güýçgeldi Baýgeldiýew Türkmenistanyň nebit-gaz toplumynyň esasy edaralarynyň birinde çykyş etdi.
Ol bu konserniň esasy işiniň ýurduň günbatarynda jemlenendigini, bu territoriýanyň XIX asyryň ahyryndan bäri gara altynyň senagat önümçiligi alnyp barylýan dünýäniň iň gadymy nebit sebitlerine degişlidigini aýtdy.
Häzirki wagtda konserniň nebit aktiwleri özleşdirmegiň dürli basgançaklaryndaky 30-dan gowrak ýataga gönükdirilen. Günbatar Türkmenistandaky ýataklaryň hemmesi diýen ýaly tektoniki näsazlyklar bilen çylşyrymlaşdyrylýar we birnäçe onlarça aýratyn ýatagy öz içine alýan köp gatlakly gurluşa eýe.
Bu ýataklary özleşdirmek, geologiki gurluşynyň ähli aýratynlyklaryny doly göz öňünde tutmak bilen, uglewodorod gözlemek üçin 7 müň metrden gowrak çuňlukda guýulary burawlamaga mümkinçilik berýän häzirki zaman enjamlaryny we innowasion tehnologiýalary ulanmak arkaly amala aşyrylýar.
Güýçgeldi Baýgeldiýew Uzynada ýatagynda türkmen hünärmenleri tarapyndan burawlanan Merkezi Aziýa sebitindäki iň çuň guýyny ýatlady. Onuň çuňlugy 7150 metr bolup, bu guýudan gündelik akymy 200 tonna bolan nebit kondensatynyň we 500 müň kub metr gazyň senagat akymy alyndy. Konserniň başlygy şu güne çenli bu ugurda ýene alty guýynyň buraw işleriniň tamamlanandygyny we şuňa meňzeş netijeleriň alynýandygyny, bulardan başga-da birnäçe guýynyň burawlanýandygyny aýtdy.
Hazar deňziniň Türkmen böleginiň golaýynda ýerleşýän bu ýatagyň açylmagy, täze ýataklary tapmak mümkinçiligini artdyrýar, bu bolsa daşary ýurt maýa goýumlary üçin geljegi uly ygtyýarly bloklary ösdürmegiň özüne çekijiligini ýokarlandyrýar.
Hazar deňziniň türkmen bölegi 32 ygtyýarly bloklara bölünýär, şolardan bäşisinde, baglaşylan şertnamalaryň çäginde, nebit işleri amala aşyrylýar, galan bölekler bolsa gyzyklanýan taraplar üçin gepleşikleri geçirmegiň predmeti bolup durýar.
“Türkmennebit” döwlet konserni önümi paýlaşmak şertnamalary esasynda deňizde we gury ýerde Dragon Oil (Türkmenistan) Ltd., Buried Hill Serdar Limited, ARETI, Eni we Mitro International bilen hyzmatdaşlyk edýär.
Güýçgeldi Baýgeldiýew Türkmenistanyň "Uglewodorod serişdeleri baradaky" kanunyna girizilen üýtgetmeleriň şu ýylyň 1-nji iýulyndan güýje girendigini, indi Kanunyň uglewodorod öndürmek bilen bir hatarda, öndürilen nebiti we gazy gaýtadan işlemäge rugsat berýändigini aýtdy.
“Türkmennebit” döwlet konserniniň başlygy buraw we şuňa meňzeş proseslerde innowasiýa tehnologiýalaryna eýe bolan kompaniýalar bilen hyzmatdaşlygy giňeltmäge taýýardygyny mälim etdi.
