Nemes alymlary beýniniň işlemegi üçin gerek bolan kislorodyň möçberini hasapladylar

  • 06.07.2020 07:03
  • 7.9k+

Maksimilian Mýunhen uniwersitetiniň neýrobiologlary beýniniň öz işini ýerine ýetirmegi üçin näçeräk kislorody sarp edýändigini bildiler. Olaryň maglumatlary boýunça, bu organa organizme barýan kislorodyň 25 göterimi gerek, ýöne diňe beýni rahat ýagdaýynda. Eger-de ol iş ýagdaýynda bolsa, onda tas 30 göterim gerek bolýar. Bu barada runews24.ru saýtynda bellenilip geçilýär.
Şeýle netijeleri almak üçin barlagy alyp baryjylar guýruksyz amfibiýalaryň liçinkalaryny öwrendiler. Olar olaryň beýnisine datçikleri oturtdylar we kislorodyň sarp edijiligini bellige aldylar. Şeýle-de, neýrobiologlar nerw gurluşynyň işjeňligini kesgitlemek üçin farmokologik enjamlary peýdalandylar. Tejribe beýniniň kadaly işlemegi üçin näçeräk kislorodyň gerekdigini görkezdi. Neýrobiologlar beýnä barýan kislorodyň 50 göteriminiň nerw öýjükleriniň işine, ýene 50 göteriminiň beýniniň galan dokumalarynyň işine gidýändigini hem anykladylar. Şeýle açyşlar neýrobiologlary geň galdyrdy, çünki organyň agramy ortaça adamyň agramyndan 2%-ine zordan ýetýär.
Ýöne taslamanyň awtorlary adam beýnisi üçin gerek bolan kislorodyň anyk möçberini bilmegiň heniz başartmandygyny habar berdiler. Olar bu ugurda dowamly işleriň lukmanlara kislorod ýetmezçiligi we beýniniň hem onuň gurluşynyň işjeňliginiň peselmegi bilen ýüze çykýan näsazlyklary bejermegi öwrenmäge mümkinçilik berer diýip hasaplaýarlar.
Nemes alymlarynyň işiniň möhümligi adamyň beýnisiniň kislorody gerekli möçberde kabul etmedik ýagdaýynda, munuň organizm üçin iň agyr netijelere, hatda onuň ölümine çenli getirip bilýänliginde jemlenýär.

düýn 16:41
1.5k+

Aşgabatda UNFPA-nyň ýokanç kesellerde göwrelilige gözegçilik boýunça halkara okuw maslahaty geçirildi

2026-njy ýylyň 2-4-nji fewraly aralygynda BMG-niň binasynda inçekeseli bolan aýallarda göwrelilige gözegçilik etmegiň aýratynlyklaryna we ftiziatriýa gullugy bilen hyzmatdaşlygy utgaşdyrmak meselelerine bagyşlanan üç günlük okuw maslahaty geçirildi...

05.02.2026 11:56
4.9k+

ABŞ-ly hirurglar hassany 48 sagatlap öýkensiz diri saklamagy başardylar

Amerikaly hirurglar näsagy iki gije-gündizläp öýkensiz diri saklamagy başardylar. Lukmaçylygyň bu haýran galdyryjy üstünligi barada ScienceAlert ylmy neşirde has içgin gürrüň berilýär. 33 ýaşly erkek adam agyr dümewden soň ölüm bilen ýaşaýyşyň arasynda galýar...

05.02.2026 08:55
1.6k+

Awstraliýada çagalar üçin rak keseliniň garşysyna waksinanyň ilkinji synagy geçiriler

Awstraliýaly alymlar bejergisi agyr bolan beýin çiş keselinden ejir çekýän çagalara niýetlenen rak keseliniň garşysyna sanjymy synag etmäge taýýarlanýarlar. Şeýle synag dünýäde ilkinji gezek geçirilýär.  Bu barada waksinanyň kliniki däl barlaglary geçirilen Kwinslend ştatynyň uniwersiteti (UQ) mälim etdi diýip, TASS-yň habarlarynda aýdylýar...

03.02.2026 23:56
2.9k+

Mikroblar kosmosda adatdan daşary güýje eýe bolýar

Halkara kosmos stansiýasyndaky (HKS) mikrograwitasiýa şertlerinde inkubasiýadan geçen bakteriofaglar, peşew ýollarynyň ýokançlyklaryna sebäp bolýan Ýerdäki bakteriýalary ýok etmek ukybyna eýe boldular. Bu baradaky ylmy iş PLOS Biology žurnalynda çap edildi...