NASA-nyň astronawty, özbek tikinçisi: BBC-niň ylham berýän 100 zenan sanawyna kimler girdi?

  • 06.12.2024 15:57
  • 6.2k+

BBC dünýädäki  ylham beriji we täsirli 100 zenanyň her ýylky sanawyny neşir etdi. 2024-nji ýylyň sanawynda alymlar, türgenler, jemgyýetçilik işjeňleri, syýasy ýolbaşçylar we sungat işgärleri bar.

Hususan-da, agzalanlaryň arasynda iki sany Nobel baýragynyň eýesi bar. Olar  modifisirlenen mRNA boýunça geçiren barlaglary üçin fiziologiýa we lukmançylyk boýunça baýrak alan amerikaly biohimik Katalin Kariko, şeýle hem zorlugyň pidalaryna kömek edýän we Parahatçylyk baýragyna mynasyp bolan, adam hukuklaryny goraýjy yrakly Nadiýa Murad bar.
Türgenleriň arasynda ABŞ-ly iň meşhur ýeňil atletikaçy Ellison Feliks, alty sany Olimpiýa medalyny gazanan braziliýaly gimnastikaçy Rebeka Andrade, owgan para thekwondoçysy Zakiýa Hudadadi, şeýle hem, sowukganly nazary we Pariž Olimpiadasyndaky mahmal pili bilen sosial ulgamlary özüne çeken günorta koreýaly atyjy Kim Ýe Ji bar.
Sanawda syýasatçylardyr we aktiwistler hem az däl. Olaryň arasynda Täze Zelandiýanyň mejlisinde iň ýaş maori zenany bolan Hana-Rawiti Maýpi-Klarky görkezmek bolar. Dünýäniň ykjam gazetlerinde onuň jedelli kanun taslamasynyň ses berişlige hödürlenmegine garşydygyny görkezmek üçin ýygnakda adaty haka tansyny ýerine ýetirendigi habar berlipdi. Sanawda howanyň üýtgemegine garşy göreşiji aktiwist Adenike Oladosu hem bar.
Sanawa NASA-nyň astronawty Sunita Uillýams hem girdi. Ol 5-nji iýunda Boeing Starliner kosmiki gämisinde Halkara kosmos stansiýasyna sekiz günlük missiýa bilen ugrady, ýöne gämide ýüze çykan tehniki näsazlyklar sebäpli 2025-nji ýylyň fewralyna çenli “kosmosda galmaly boldy”.
Özbegistanly tikinçi we telekeçi Dilorom Ýuldoşewa aýratyn ünsi çekdi. Iki ýyl ozal bolan betbagtçylykda ol iki aýagyny hem ýitirdi, ýöne umytsyzlyga düşmedi we öz hususy tikinçilik işini açmagy ýüregine düwdi. Ol bu hünäri 40-dan gowrak aýala öwretdi we göreldesi bilen köpleri ruhlandyrdy.
Sanawda Gyrgyzystanyň wekili Žanylsynzat Turganbaýewa hem bar. Ol Bişkekdäki etnologiýa muzeýine ýolbaşçylyk edýär we Gyrgyzystanyň edebiýatyny, şol sanda "Manas" eposyny gorap saklamak bilen baglanyşykly haýyr-sahawat işlerine işjeň gatnaşýar.
Sanawyň iň meşhur agzasy Golliwudyň aktrisasy Şeron Stoun bolsa gerek. “Onuň öndümli aktýorçylyk karýerasy haýyr-sahawat işleri bilen utgaşdy. Stoun köp sanly başlangyçlary goldady. Nobel baýragynyň eýeleri öz ýyllyk sammitde oňa AIW keselli adamlara kömek edenligi üçin “Parahatçylyk sammiti” baýragyny berdiler "-diýdi.

şu gün 14:24
603

Antarktida aşpezlere we agaç ussalaryna garaşýar: ýylda 40 müň dollardan gowrak tölemek wada berilýär

Britaniýanyň Antarktika gullugy (BAS) 2026-njy ýyl üçin yklymyň gözleg stansiýalaryna işgärleri kabul edýändigini yglan etdi. Zähmet haky ýylda 30 244 funt sterlingden (takmynan, 41 müň dollar) başlaýar we şol bir wagtyň özünde hojalyk çykdajylary doly diýen ýaly ýokdur diýip, IFLScience neşiri ýazýar...

şu gün 14:10
230

Gazagystanda Parfiýa we Wizantiýa degişli gadymy artefaktlar tapyldy

Gazagystanyň Aktau şäheriniň golaýynda arheologlar Parfiýa we Wizantiýa döwürlerine degişli bolan içi kümüş we mis teňňelerden doly küýzäniň üstünden bardylar. Gadymy Garakabak şäherçesiniň harabalaryndan tapylan bu gymmatlyklar Mangystau (öňki Maňňyşlak) sebtiniň häki bir çetki künjek däl-de, eýsem möhüm söwda merkezi bolandygynyň esasy subutnamasy diýlip atlandyrylýar...

şu gün 13:29
399

Aşgabatda nusgawy türkmen filmleriniň ajaýyp sazlary ýaňlanar

Aşgabatda türkmen kinematografynyň meşhur saz eserlerine bagyşlanan konsert geçiriler. Türkmenistanyň Döwlet simfoniki orkestri paýtagtymyzyň ýaşaýjylaryny we myhmanlaryny «Türkmen kinosynyň altyn mukamlary» atly sazly agşama çagyrýar...

şu gün 13:17
298

Google resmi taýdan Pixel 10a-ny tanyşdyrdy, sargytlar 18-nji fewralda başlanýar

Google resmi taýdan Pixel 10a smartfonyny tanyşdyrdy we deslapky sargytlaryň 2026-njy ýylyň 18-nji fewralynda başlanjakdygyny yglan etdi. Enjamyň maslahat berilýän bahasy 499 dollar derejesinde galar. ​Täze önümiň esasy artykmaçlyklarynyň biri hem ýedi ýyl dowam etjek programma üpjünçilik täzelemesi bolar...