Marsda interneti nädip döretmeli? Alymlar eýýäm bu meseläniň çözgüdini gözleýärler we synaglary geçirýärler

  • 14.02.2024 10:50
  • 7.6k+

Ýer bilen Marsyň arasyndaky aragatnaşyk – geljekde Gyzyl planeta amala aşyryljak missiýalar üçin iň kyn we möhüm meseleleriň biridir. Maglumatlary radio tolkunlary arkaly geçirmegiň bar bolan usullarynda ep-esli gijä galmak, pes geçirijilik we planetanyň ýerleşişine garaşlylyk ýaly köp çäklendirmeler bar. ScienceNews neşiri alymlaryň we inženerleriň Marsda ygtybarly hem-de çalt interneti döretmäge mümkinçilik berjek täze çözgütleri gözleýändigi barada material çap etdi.

Şeýle pikirleriň biri - maglumat geçirmek üçin lazerleri ulanmak. Lazer şöhleleri, radiotolkunlara garanda, has ýokary ýygylyga we gysga tolkuna eýe, şonuň üçin ol has az ýitgi bilen köp maglumat geçirip biler. Mundan başga-da, lazerler has takyk gönükdirilip, päsgelçilik we saklanyş töwekgelçiligini azaldyp biler. Şeýle-de bolsa, lazer aragatnaşygynyň atmosfera şertlerine duýgurlygy, takyk sinhronlamanyň zerurlygy we çykdajysynyň köp bolmagy ýaly amatsyz taraplary hem bar.
Başga bir pikir - Ýer bilen Marsyň arasynda yzygiderli aragatnaşygy üpjün etjek hemra ulgamyny döretmek. Emeli hemralar iki planetanyň töweregindäki dürli orbitalarda, şeýle hem Lagranže nokatlarynda - planetalaryň we Günüň grawitasiýa güýçleriniň deňagramlaşýan ýerlerinde ýerleşip biler. Şeýle tor gijä galmany azaldar, geçirijiligi ýokarlandyrar we planetalaryň kölegesi düşmek meselesi aradan aýrylar.
Bu pikirleriň ikisini-de ulanmagy meýilleşdirýän missiýa - bu 2024-nji ýylda adybir asteroidine syýahata ugrajak “Psiheýa” (Psyche). Psiheýa - bu esasan metaldan emele gelen we weýran bolan planetanyň galyndy ýadrosy bolup biljek özboluşly asteroiddir. “Psiheýa” missiýasy zond bilen Ýeriň arasynda lazer aragatnaşygyny synagdan geçirer, şeýle-de, maglumatlary geçirmek üçin NASA we EKA hemralaryny ulanar. Bu geljekki Mars missiýalary üçin täze tehnologiýalary we ülňüleri ösdürmäge kömek eder.


düýn 16:43
1.9k+

«Ylmy Oskar»: Körlüge garşy gen terapiýasyny döredijiler $3 mln möçberinde baýraga mynasyp boldy

Molekulýar biolog Jin Bennet, oftalmolog Albert Maguaýr we lukman, professor Ketrin Haý nesilden-nesle geçýän körlügi bejermekde ulanylýan we ABŞ-da ilkinji tassyklanan gen terapiýasyny işläp düzendikleri......

düýn 10:16
2k+

Antibiotikleriň ýerine wiruslar: mergen bakteriýalar howply infeksiýalara garşy göreşde has netijelidigini subut etdi

Bakteriýalaryň antibiotiklere garşy durnuklylygy artýan mahalynda, alymlar mikroorganizmleri öldürýän tebigy wiruslar bolan bakteriofaglary däp bolan bejerginiň iň geljegi uly alternatiwasy hökmünde göz öňünde......

19.04.2026 23:37
4.4k+

Neandertallaryň çagalary häzirki zaman çagalardan tiz ýetişipdir

Paleoantropologlar neandertal çagalarynyň irki ýaşlarda häzirki zaman çagalaryna garanyňda has çalt ösendiklerini anykladylar. Olar Ysraýyldaky Amud gowagynda tapylan çaga ystyhanyny gaýta öwrenenlerinden soň......

19.04.2026 23:10
1.6k+

Fizikler taryhda ilkinji gezek bölejikleriň boşlukdan döreýşini hasaba aldylar

ABŞ-nyň Brukheýwen milli barlaghanasynyň fizikleri bölejikleriň wakuumdan nähili döräp bilýändigine ilkinji gezek janly şaýat boldular. Bu tejribe ýokary energiýaly protonlaryň biri-biri bilen çakyşdyrylýan......