Dowamly stres Alsgeýmer keselini döredip biler

  • 07.07.2021 03:17
  • 7.2k+

Dowamly stres Alsgeýmer keseliniň ösmegine getirip biler. Neýrodegenerasiýa täsir edýän stresiň esasy genetiki görkezijilerini kesgitläp, Kertin uniwersitetiniň Lukmançylyk innowasiýalary institutyndan bolan awstraliýaly alymlar bu barada şeýle netijä geldiler. Bu barada « Biological Reviews» žurnalyna salgylanyp, mir24.tv habar berýär.

Alymlar neýroendokrin ulgama ýetirilýän ekologik we genetik täsirleri öwrendiler. Bu ulgam iýmit siňdirişi, immuniteti, adamyň keýpini, energiýasyny kadalaşdyrýar we strese bolan täsirini dolandyrýar. Stres wagtynda gipotalamo-gipofizar ulgamy kortizol gormonynyň işlenip çykarylyşyny sazlaýar. Alsgeýmer keseli bolan näsaglarda bolsa, köplenç, bu ulgamyň işinde näsazlyklar ýüze çykýar we kortizolyň derejesi ýokarlanýar. 
Stresiň genetiki görkezijileri beýniniň immun ulgamynyň işine täsirini ýetirip biler. Haçan-da näsazlyklar yzygiderli häsiýete eýe bolanda, demensiýanyň töwekgelçiligi we Alsgeýmer keseliniň döremek howpy ýokarlanýar. Alymlar bu maglumatlaryň howply keseliň ösmek töwekgelçiligini azaltmak üçin strese garşy göreşmek bilen bagly täze maslahatlary işläp taýýarlamaga ýardam etjekdigine ynanýarlar.

11.01.2026 12:28
2.5k+

Çuwaşiýaly hirurglar galkan şekilli mäziň çişini aýyrmagyň täze we howpsuz usulyny işläp düzdüler

I.N.Ulýanow adyndaky Çuwaş döwlet uniwersitetiniň (ÇDU) hünärmenleri galkan şekilli mäziň zyýansyz çişlerini (kista) aýyrmagyň kämilleşdirilen usulyny oýlap tapdylar we patentlediler. Bu täze usul operasiýa wagtynda ses nerwlerine we galkan şekilli mäziň ýanyndaky ownuk mäzlere zeper ýetme howpuny iň pes derejä düşürýär...

10.01.2026 18:29
1.2k+

ChatGPT-de saglyk baradaky soraglar üçin aýratyn bölüm peýda boldy

OpenAI kompaniýasy ChatGPT-de täze funksiýany – saglyk bilen baglanyşykly soraglar üçin ChatGPT Health ady bilen aýratyn bölümi hödürledi. Bu režimde ulanyjylar has şahsylaşdyrylan jogaplary almak üçin lukmançylyk ýazgylaryny we bedeniň ýagdaýyna gözegçilik ediji programmalary birikdirip bilýär...

10.01.2026 11:15
2k+

Her gün 40 mln adam ChatGPT-ä saglyk baradaky soraglar bilen ýüz tutýar

Her gün dünýäde 40 milliondan gowrak adam saglyk barada maglumat almak üçin ChatGPT-ni ulanýar. OpenAI-iň hasabatyna görä, çat-botda ähli habarlaryň 5%-den gowragy lukmançylyk temasy bilen baglanyşykly diýip, Axios neşiri habar berýär...

07.01.2026 10:53
3.2k+

Britaniýada çaga semizligi sebäpli fastfudyň mahabatyna gadaganlyk güýje girdi

Beýik Britaniýada 21:00-a çenli fastfudyň telewizion mahabatyna resmi gadaganlyk we onuň internetde ýerleşdirilmegine doly gadaganlyk hereket edip başlady. Bu çäreler ýurtda çaga semizligine garşy göreşe gönükdirilýär diýip, The Guardian habar berýär...