Uzak wagtlap oturyp işlemegiň döredip biljek keselleri

  • 08.03.2021 08:10
  • 13k+

Alymlar stoluň başynda, kompýuteriň öňünde ýa-da awtomobilde oturyp, günüňi geçirmekden döreýän keselleri kesgitlediler diýip, popmech.ru belleýär.

Süýji keseli. Ganyň düzümindäki şekeriň derejesi adamyň “oturma” ýagdaýynda näçeräk bolandygyna gönüden-göni baglydyr.
Ýürek-damar keselleri. Awstraliýada 45 ýaşdan 65 ýaş aralygyndaky 63 000-den gowrak adamyň gatnaşmagynda geçirilen barlag her gün dört sagat ýa-da ondan az oturanlaryň gipertoniýa, ýürek ýa-da damar keselleri bilen iki esse seýrek keselleýändigini görkezdi. Britaniýada geçirilen barlagyň awtorlary hem 800 müň adamyň saglyk ýagdaýy baradaky maglumatlary öwrenip, şular ýaly netijä geldiler.
Rak keseli. Her gün 6 sagat ýa-da ondan hem köp wagt otursaň, ýogyn içegäniň rak keselinden ýogalmak ähtimallygy 36% ýokarlanýar. Şular ýaly netijä Amerikanyň rak keseli jemgyýetiniň barlagçylary geldiler. Alymlar heniz şeýle baglanyşygyň sebäbini tapmadylar, ýöne olar uzak wagtlap oturmak çişiň ösmegine ýardam edip biljek glýukozanyň we insuliniň derejesine gözegçiligiň ýaramazlaşmagyna getirýär diýip çaklaýarlar.
Ýüregiň ýag tutmagy. Yzygiderli fiziki maşklar içki organlaryň töwereginde emele gelýän ýagy ýakmaga kömek edýär, ýöne bu ýürege degişli däldir diýen netijä Kaliforniýa uniwersitetiniň alymlary geldi. Şonuň üçin ýüregi ýag tutmadan goramagyň iň täsirli usuly, mümkin boldugyndan az oturmakdyr.
Böwrek keseli. Günde üç sagatdan az oturan aýallarda böwrek keseliniň döremek howpy günde sekiz sagatdan köp oturanlara garanyňda, 30% pesdir. Erkek adamlar üçin bu görkeziji 15%-e deň.

düýn 07:51
5k+

Açlyk – beýnide: alymlar doýanyňdan soň hem ýene iýmek isleginiň sebäbini düşündirdiler

Iňlis alymlarynyň täze barlagy adamlaryň doýagarna nahar iýenlerinden soň hem näme üçindir ýene ýeňil-ýelpaý iýmitlerden ýüz öwrüp bilmeýändikleriniň sebäbini düşündirýär. Gündogar Angliýa we Plimut uniwersitetleriniň hünärmenleri öz geçiren barlaglarynda adam bedeni fiziki taýdan doýan hem bolsa, beýniniň iýmitleriň suratyndan we ysyndan täsirlenmegi dowam edýändigini ýüze çykardylar...

05.03.2026 11:32
4.2k+

Kanadaly ýigit gen redaktirlemesi arkaly seýrek duş gelýän keselden saplanan ilkinji adam boldy

Kanadanyň Britan Kolumbiýasy prowinsiýasynyň 19 ýaşly ýaşaýjysy Taý Sperl dünýäde DNK-nyň praým-redaktirlemesi tehnologiýasynyň kömegi bilen seýrek duş gelýän genetik keselden doly saplanan ilkinji näsag boldy...

04.03.2026 14:31
3k+

ABŞ-da dünýäde ilkinji gezek bir hassa böwrek iki gezek oturdyldy

Nýu-Gempşir ştatynyň ýaşaýjysyna böwrek iki gezek oturdyldy: ilki oňa genetiki taýdan üýtgedilen doňuz böwregi, soňra bolsa ýogalan donoryň böwregi transplantasiýa edildi. Şeýle ýagdaý dünýäde ilkinji gezek boldy diýip, «Daily Mail» neşiri habar berýär...

28.02.2026 19:43
17k+

60 millionda biri: Hytaýda ýaş zenan tebigy göwrelilik bilen bäşem çaga dünýä indirdi

Hytaýyň Uhan şäherinde 26-njy fewralda lukmanlaryň «täsinden täsin» diýlip atlandyran hadysasy bolup geçdi. Sinzýan-Uýgur awtonom sebitiniň 24 ýaşly Dili atly ýaşaýjysy birbada bäş çaganyň — dört gyzyň we bir oglanyň enesi boldy...