Alymlar ýakyn on ýylda täze koronawirusyň geljekdigini duýdurdylar

  • 08.07.2020 15:20
  • 20k+

Singapuryň Milli uniwersitetiniň Täze ýokanç keseller maksatnamasynyň müdiri professor Wan Linfiň “The Straits Times” gazetine beren habaryna görä, täze koronawirus epidemiýasy ýakyn on ýylda dünýäni gurşap biler. Bu barada sputniknews.ru habar berýär.
Hünärmen täze kesel, edil COVID-19-da bolşy ýaly, ýene-de haýwandan adama geçer diýip çaklaýar. Alym iň umytsyz çaklama hökmünde, ýokançlygyň ýarganatlardan geçjekdigini aýdýar, sebäbi şeýle bolanda ýokanç asimptomatik usulda, ýagny bilniksiz ýokuşýar. Linf hut ýarganatlaryň bu keseli edil haýwanlara ýokuşdyryşy ýaly, adamlara hem geçirip bilýändigini we olaryň dünýäniň köp jünjeklerinde ýaşamagynyň aýratyn alada döredýändigini nygtaýar.
Şeýle-de bolsa, alym täze koronawirusyň haçan ýüze çykjakdygyny takyk aýdyp bilmedi we bu wirusyň COVID-19 bilen deňeşdireniňde nä derejede howply boljakdygyny düşündirmedi.
Koronawirusyň ýaýrap başlamagy 2019-njy ýylyň dekabrynda Hytaýda bolup geçdi. Kesel SARS-CoV-2-iň öň näbelli bolan ştammyny döredýär. Ýokanç adama pangolinleriň üsti bilen ýarganatlardan geçipdi. Alty aýyň içinde bu ýokaşma bütin dünýä ýaýrady we şol sebäpli Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasy bu ýagdaýy pandemiýa diýip ykrar etdi.
7-nji iýuldaky statistik maglumatlara görä, dünýäde 11,76 milliondan gowrak adam koronawirusdan ejir çekýär. 541 müňden gowrak näsag bu keseliň pidasy boldy.

26.01.2026 17:34
2.4k+

Parkinson keselini bejermek üçin emeli aň tarapyndan döredilen derman adamlarda synagdan geçiriler

ABŞ-nyň Azyk we derman serişdelerine sanitar gözegçilik gullugy (FDA) emeli aňyň kömegi bilen işlenip düzülen ISM8969 atly dermany kliniki synaglardan geçirmäge rugsat berdi. Bu çözgüt çiş we neýrodegeneratiw kesellerini bejermekde täze ädim bolup, indi dermany adamlarda barlap görmäge mümkinçilik berýär...

26.01.2026 12:25
3.6k+

Mýunhende Türkmenistanyň saglygy goraýyş ulgamyna goşant goşan nemes lukmanlar sylaglandy

Mýunhende germaniýaly lukmanlaryň Türkmenistanyň saglygy goraýyş ulgamyny ösdürmäge goşan goşantlaryna bagyşlanan dabaraly çäre geçirildi. Ol şäheriň taryhy «Baýrişer Hof» otelinde boldy. Bu çäre ýurduň hemişelik Bitaraplygynyň 30 ýyllygyna bagyşlandy...

26.01.2026 03:45
4.7k+

Sarygaýnama garşy dermanlaryň rak töwekgelçiligini artdyrýanlygy baradaky çaklamalar inkär edildi

Demirgazyk Ýewropanyň iri uniwersitetleriniň barlagçylar topary sarygaýnamany bejermek we aşgazan kislotasyny azaltmak üçin giňden ulanylýan proton pompasynyň ingibitorlarynyň (PPI) howpsuzlygyna bagyşlanan uly göwrümli ylmy işiň netijelerini hödürlediler...

21.01.2026 23:49
2.9k+

"Altyn aralygy" tapmaly: sosial mediadan doly ýüz öwürmek ýetginjekler üçin zyýanly bolup biler

JAMA Pediatrics žurnalynda çap edilen täze gözlegde sosial media ortaça kadada ulanmagyň ýetginjekler üçin has peýdalydygy anyklandy. Bu endigi aşa köp ulanmak ýa-da doly saklanmak olaryň psihologiýa rahatlygynyň peselmegine getirip biler...