Türkmenistan ýurtlaryň asudalygyny ölçeýän indeksde 7 dereje ýokary galdy

Türkmenistan ýurtlaryň asudalygyny ölçeýän indeksde 7 dereje ýokary galdy

Türkmenistan 2021 Ählumumy asudalyk indeksinde (Global Peace Index) 7 dereje ýokary galdy. Bu barada "Türkmenistan: Altyn asyr" saýty habar berýär.

Geçen ýylda Türkmenistan 116-njy ýerde ýerleşýärdi.
Belläp geçsek, dünýäniň iň asuda döwleti diýen ady 2008-nji ýyldan bäri Islandiýa elden bermän gelýär.
Ilkinji onluga şeýle hem Täze Zelandiýa, Daniýa, Portugaliýa, Sloweniýa, Awstriýa, Şweýsariýa, Irlandiýa, Çehiýa we Kanada. Sanawda soňky 163-nji orny Owganystan eýeleýär.

«Ählumumy asudalyk indeksi» (Global Peace Index) – Parahatçylyk institutynyň tutuş dünýä boýunça halkara bilermenler toparynyň sosiologlarynyň we ykdysatçylarynyň Sidneý uniwersitetiniň Parahatçylygy we çaknyşyklary öwrenmek merkezi bilen birlikde işläp taýýarlan görekzijisidir.
Ýurtlaryň asudalygyny kesgitleýän indeks san we hil görkezijileriniň 23-sinden ybaratdyr, olaryň her biri şkala boýunça 1-den 5-e çenli ölçenilýär: baly näçe pes boldugyça, şonça-da ýurt asuda hasaplanylýar.
Asudalyk indeksini Ykdysadyýet we dünýä institutynyň howandarlygynda dürli dünýä ýurtlarynyň barlaglar institutlarynyň hem-de seljerme merkezleriniň birnäçesiniň bilermenleriniň halkara topary işläp taýýarlady. Onuň hasap bölegi BMG, Bütindünýä banky, Transparency International we beýleki halkara guramalarynyň, şeýle hem ýurtlaryň birnäçesiniň barlaglar institutlarynyň statistiki maglumatlary esasynda taýýarlanyldy. Bu taslamada işlemäge syýasy we jemgyýetçilik işgärleri, şol sanda Nobel baýraklarynyň eýeleri – ABŞ-nyň we Finlýandiýanyň ozalky prezidentleri Jimmi Karter hem-de Martti Ahtisaari, Tibetiň ruhy lideri Dalaý-lama, Iordaniýaniň şa aýaly Nur, BMG-niň ozalky Baş sekretary Kofi Annan çekildi.
Indeks Economist Intelligence Unit guramasynyň (Economist britan žurnalynyň seljerme bölüminiň) usulyýeti boýunça hasalanylýar. Görkeziji taýýarlanylanda barlaga alnan döwletleriň ählisi ýörite taýýarlanylan görkezijiler, şeýle hem içerki we daşky ýagdaýlaryň utgaşygy boýunça seljerilýär.