Amerikan alymlary beýniniň işini analizlemek üçin ýokary tizlikli mikroskop döretdiler

  • 26.03.2020 19:07
  • 4k+

Adamzat beýnisiniň öýjükleri hemişe biri-birine elektrik we himiki signallary iberip durýarlar. Ýöne olar şeýle bir çalt hereket edýärler welin, henize çenli ýekeje kamera-da olary tutup bilmedi. Ýaňy-ýakynda bolsa amerikan alymlary kelle beýnisiniň işini ýokary tizlik bilen barlap bilýän we seljerip bilýän apparaty döretdiler.
Berklide Kaliforniýa uniwersitetiniň derňewçileri syçanyň beýnisini sekuntda müň gezek şöhlelendirip bilýän we şonuň bilen birlikde alyp baryjy hünärmeniň aýtmagy boýunça, elektrik impulslarynyň neýronlardan millisekundlaryň içinde nädip geçip bilýändigini bellige alýan mikroskopy döretdiler. Bu tehnologiýa syçanyň beýni öýjükleriniň sekuntda 3000 gezege çenli gaýtalanýan elektrik signallaryny bellige alyp bilýär.
“Bu hakykatdan hem gyzykly, sebäbi biz indi adamlaryň öň edip bilmedik zatlaryny edip bilýäris” – diýip, Nature Methods ylmy žurnaly hünärmeniň sözlerini getirýär.
Bu gurluş kameraly mikroskopy özünde jemleýär. Alymlaryň bellemegine görä, wizualizasiýa tehnologiýasynda ilkinji gezek iki fotonly flouressent mikroskopiýa we optiki lazer skanerlemesi birikdirildi.
Bellenilip geçilişi ýaly, beýni kesellerinde, şol sanda neýrodegeneratiwde diňe bir ýa-da birnäçe neýron zyýan çekmeýär. Şol zyýan ýeten ýerleri görmek we olaryň işini testden geçirmek üçin hem mikroskop döredildi, alymlar ony sekuntda üç müň derejeli işe çenli güýçlendirmek isleýärler.
News.ru saýtynyň habar bermegi boýunça, bu usulyň kömegi bilen, professoryň düşündirmegine görä, neýronyň has köp bölegini görmek hem-de öň kynlyk bilen anyklanylýan meseleleri ýüze çykarmak bolýar. Döredilen mikroskop neýrobiologlara beýniniň öýjükleri tarapyndan kabul edilýän ýüzden onlarça müňe çenli signallary yzarlamaga mümkinçilik berer.

düýn 18:11
2k+

Mars gijesiniň seýrek suraty: Curiosity emeli yşyklandyryşda surat düşürdi

Marsyň üstüni öwrenýän "Curiosity" apparaty "gyzyl" planetanyň gijeki görnüşiniň seýrek suratyny almagy başardy. ​Bu surat 2025-nji ýylyň 6-njy dekabrynda, apparatyň Marsdaky işiniň 4740-njy  gününde düşürildi...

düýn 16:33
1.7k+

ESA iň täze howa hemrasyndan alnan ilkinji suratlary görkezdi

Brýusselde geçirilen Ýewropa kosmos maslahatynda Meteosat hemrasynyň üçünji nesline degişli bolan MTG-S (Sounder) hemrasyndan alnan ilkinji suratlar jemgyýetçilige hödürlendi. Bu suratlar missiýanyň atmosferanyň temperaturasy we çyglylygy baradaky maglumatlary ýygnamak ukybyny subut edýär...

düýn 15:26
2.1k+

Paleontologlar 512 million ýyllyk deňiz ekoulgamyny tapdy

Hytaýyň Hunan welaýatynda 512 million ýyl taryhy bolan, şonda-da gowy saklanyp galan deňiz ekoulgamynyň galyndylary tapyldy diýip, New Scientist neşiri habar berýär. Bu tapyndy Ýer ýüzüniň taryhyndaky ilkinji köpçülikleýin gyrylmadan soň haýwanat dünýäsiniň ýagdaýyny jikme-jik seljermäge mümkinçilik berýär...

düýn 11:10
3.9k+

Ýerden 146 ýagtylyk ýyly uzaklykda ýaşaýyş üçin ýaramly planeta tapyldy

Halkara astronomlar topary ýaşaýyş üçin ýaramly bolmagy mümkin bolan täze bir planetany ýüze çykardylar. Ol Ýer şaryndan takmynan 146 ýagtylyk ýyly uzaklykda ýerleşýär. Bu açyş barada The Guardian neşiri Astrophysical Journal Letters žurnalynda çap edilen barlaga salgylanyp habar berýär...